İstanbulda açılmış rüşdiye mekteblerinden biri; 1874 deki bir maarif istatistikine göre o tarihde mevcud 18 rüşdiye mektebi arasında 120 talebesi ile 6. kademede bulunuyordu, en başında 256 talebe ile Dârülmeaarif Rüşdiyesi, en sonda da 43 talebe ile O...

Galatasarayı İçoğlanları Kışla-Mektebinin en büyük inzıbat âmirimin, kumandanının unvânı; kuruluşundan son gününe kadar dâimâ bir akhadım ağadan, “tavâşî” ağadan olurdu (B.: Akağalar, cilt 1, sayfa 495). Tavâşîler, akhadımlar önce pâdişahın dâimî ikaam...

Bir semt adı olarak Galatasarayı, 1934 İstanbul Beledıiye Şehir Rehberine göre, Beyoğlu İlçesinin merkez nâhiyesinin Hüseyinağa, Asmalımescid, Tomtom ve Kuloğlu mahalleleri sınırları içinde bir sâhadır, Galata Sarayı binâsının bulunduğu yer ise Kuloğlu...

İkinci Sultan Bayazıd zamanında saray içoğlanlarının terbiye ve tahsili için kurulmuş bir kışla-Mekteb; Galatanın üstünde bir tepede kurulduğu için bu isim verilmişdi. Bu sarayın kuruluş tarihini hicrî 885 - 886 (M. 1481) olarak kaydedenler vardır. Bug...

Binâsının temeli, bir okul olarak XV. Yüzyılda İkinci Sultan Bayazıd zamanında atılmış, İstanbulun ve dolayısı ile Türkiyenin en eski bir öğretim müessesesi. Zamanımızda pek çok kişi tarafından “Galatasaray Lisesi” diye söyleniyor, hattâ resmî evrakda ...

İstanbul’un, dolayısiyle Türkiye’nin en eski spor kulübü, bilhassa Türk futbolunun doğduğu bir spor ocağı; 1 Ekim 1905 de Galata Sarayı Mektebi Sultânîsinde Abdürrahman Şeref Beyin müdürlüğü zamanında talebelerden Ali Sami’nin teşebbüsü ile ve arkadaşl...

Temeli onbeşinci yüzyılda İkinci Sultan Bayazıd zamanında atılmış Galata Sarayındaki İçoğlanları Kışla - Mektebi hicrî 1250 (1834) de, içindeki ağalar, içoğlanlar ordu hizmetleri ve sâir devlet memuriyetlerine tâyinleri ile tamamen dağıtılınca boş kala...

Galatasarayı Lisesinin 1868 de Galatasarayı Mektebi Sultânîsi adı ile kuruluşunun yüzüncü yılı vesilesi ile 1968 de hazırlıklarına başlanmış ve 26 mayıs 1970 de resmen teşekkül etmiş bir kültür derneği. Teşkilinde güdülen gaaye, yüz yıl boyunca, önce S...

Kimya, Makina Mühendisliği, İnşaat Mühendisliği, Eczacılık, İktisat ve Ticaret İşletmeciliği bölümleri olan bir yüksek okullar topluluğudur. Sişliden ötede, Âbidei Hürriyet caddesi ile Hürriyet Âbidesine doğru giderken, bu caddenin Âbidei Hürriyet Meci...

İkinci Sultan Bayazıd tarafından Galata Sarayı İçoğlanları Kışla - Mektebi hamamları, çeşmeleri ve camii için getirilip akıtılmış bir sudur; vakıf sulara ait eski kayıtlardan edinilen bilgiye göre, bu suyun kaynakları Levent çiftliği civarında idi; çif...

Büyük ilim ve irfan müessesesinin büyük binâsı, içinde açılan sergiler ile de toplum hayatımıza hizmette bulunmuştur. Osmanlı Ressamlar Cemiyetinin ilk resim sergisi 1916 da Galatasarayında açılmıştır, Galatasarayındaki resim sergileri yıllarca bir gel...

İki mescid idi, biri sarayın içinde ve sarayın en eski binâsı ile birlikte İkinci Sultan Beyazıd tarafından yaptırılmış, devir devir saray tamir ve tâdil edildikçe de tamir edilmişti. Galata Sarayındaki ağalar, içoğlanları beş vakit namazlarını cemaat ...

İstanbul’un her tarafında olduğu gibi Galata’nın da geçirdiği ateş âfetleri şunlardır: Cemâziyelevvel 906 (Ocak 1501) Yangını — “Ateş gece sabaha karşı çıktı; ertesi gün öğleye doğru Sadırâzam Mesih Paşa ve Sekbanbaşı Karagöz Ağa yeniçerilerle kayıklar...

İstanbul’un eski yangın tulumbacılığı âleminde Beyoğlu tarafının namlı sandık ve takımlarından biriydi; reislerinden Sırrı Bey de İkinci Sultan Abdülhamid devri sonlarının namlı tulumbacılarından olup yine meşhur tulumbacılardan vaktiyle kesilen kolunu...

“Kalyoncu Yemenisi” de denilirdi, İstanbul’da yüz yıllar boyunca giyilmiş, ve bilhassa gemicilerin âdeta alâmeti fârikası olmuş bir ayakkabıdır. Üstü gayet kısa olup parmakları hemen ucundan tutar, çıplak ayakla giyildiğinde parmak araları görünürdü, a...

Yüzyıllar boyunca Galata’nın eski köklü frenk rum aileleri, muhtemeldir ki şaraplarını İstanbul’a şarap gönderen belli yerlerde özel olarak yaptırmışlar ve konaklarının mahzenlerinde yıllarca dinlendirmişlerdir, fakat ayak takımı, bir içki yasağı bulun...

Kalyoncular ile Yeniçeriler arasında Hicrî 21 Zilkade 1185, 25 Şubat 1772 bir Salı günü başlamış ve üç gün geceli gündüzlü devam etmiş ve bir şehir cengi halini almış silâhlı bir kavgadır. Galata’nın inzibat ve asayişine 25. ve 64. Yeniçeri ortaları ba...

Galata’nın büyük camilerindendi, “Yenivalide Camii” diye de anılırdı. Hadikatül Cevâmi şu malûmatı veriyor: “Bâniyesi Dördüncü Sultan Mehmed’in zevcesi ve Üçüncü Sultan Mustafa ile Üçüncü Sultan Ahmed’in anası Gülnuş Emetullah Sultandır; Üsküdar Yeni C...

Galata’nın Kemankeş Kara Mustafa Paşa Mahallesi yollarından, Rıhtım Caddesi ile Galata Mumhânesi Caddesi arasında uzanır, Kemankeş Caddesi ile dörtyol ağzı yaparak kesişir (1934 Belediye Şehir Rehberi, pafta 15/133). Mumhâne Caddesi tarafından gelindiğ...

Şirketi Hayriye’nin Boğaziçi’nde işlettiği ilik vapurlardan; İngiltere’de yaptırılmış olup hizmete 1859 - 1860 arasında girmiş olup ahşap tekneli ve 64 tonluk bir vapurdu, makinası 40 beygir kuvvetinde idi; hangi tarihe kadar çalıştığı tesbit edilemedi...

1890 ile 1900 arasında Şengül Hamamı dellâklerinden bir delikanlı; kendisini yakından tanımış kalender halk şâiri Merdivenköylü Tevfik Efendi şunları yazıyor: “Zâhirde hamam çıplağı esâfili nâsdan, ama yüreğinde arslan yatar bir delikanlı idi; sûretind...

Geçen asır sonlarında Gülhâne Askerî Tıbbiyesi talebelerinden gaayetle güzel ve çapkın bir delikanlı; şiddetli yasağa rağmen İshakpaşa sandığında tulumbacılık da yapmış ve o sandığın ayakları koşarlı namlı bir uşağı olmuşdu. Devrin kalender halk şâiri ...

Geçen asır sonlarında Mısır Çarşısında aşırı güzelliği ile nam vermiş attar çırağı bir delikanlı; “Hacıbaba” lakabı ile tanınmış mevlevî dervişi Salih Dedenin çırağı olub ustasının irşâdı ile tarikata girmiş, o da mevlevî zeyninde dolaşır ve Salih Dede...