HÂCE– “ Farsca isim.1: Efendi, ağa, (mala,sermayeye) sâhib ; 2 : Muallim, müderris,üstâd , halk ağzında Hoca,mekteb hocası ; 3: Molla,sarıklı efendi , hoca efendi ” (Şemseddin Sâmi, Kaamûsi Türkî) . Halk, ulemâ sınıfına mensub kimselere “Hoca Efendi” d...

HACAMATCI CİVANI – Geçen asır sonlarında İstanbulun esnaf civanları şânında şehrengiz yolla yazılmış “Hübannâmeidi Neredâ” isimli mecmuada hacamatcı civanı şu beyitle ile övülmüşdür : Hacamatcı civanı ya berberdir ya dellâk ne gam anın bıçağı altında ...

HACAMATCI – İstanbulun kaldırım kabadayısı kopukların ve hânebezdaş serserilerin ağzında, sâdece hısmını yıldırmak için bıçak ve sâir yaralayıcı âletler kullananlar ; asla ödürmek için vurmazlar , çentikler, hafif yaralar açarlar ; bu ansiklopediye öne...

HÂCEGÂN – Farsca “Hâce” kelimesinin cem'i,çoğulu ; fakat devlet merkezi İstanbulda yüz yıllar boyunca “Hâcegânlık” Dîvânı Hümâyun kâtibler “Hâcegânı Dîvânı Hümâyundan” diye anılmışlardır.Tanzimâtdan sonra mülkiye hizmeti rütbeleri aşağıdan yukarıya doğ...

HASAN FEHMİ BEY – İkinci Meşrutiyetde İttiha ve Terakki Cemiyetin(Partisine) karşı şiddetle muhâlefetde bulunan Serbestî Gazetesinin başyazarı,ve o devirde ittihadcilar tarafından sokak ortasında vurdurularak üç muhâlefet başyazarından biri (B.: Ahmed ...

HASAN EFENDİ (Zülâlî) – Onsekizinci Yüzyıl müderrislerinden ;1730 da dellâk arnavud asıllı Patrona Halil'in liderlik ettiği çıplak ayaklılar ihtilâlinde Halil ve ayakdaşlarını sadırazam Nevşehirli Damad İbrahim Paşaya karşı ayaklanmaya teşvik edenlerde...

HASAN EFENDİ (Urgancı) – Onsekizinci Yüzyıl hattatlarından ; fakir bir âilenin evlâdı olub çocukluğunda ipci-urgancı çıraklığı yapmışdı,sonra tahsile ve yazıya heves etmiş,Ağakapulu İsmail Efendiden sülüs ve nesih yazı öğrenmiş, kardeşi Hüseyin adındak...

HASAN EFENDİ (Üsküdarlı) – Onaltıncı asır sonları ile Onyedinci asır başlarında değer li hattat ; yazıyı büyük üstad Şeyh Hamdullahın torunu Pir Mehmed Efendiden öğrenmişdi ,Pir Mehmed Efendinin akrabalarındandı. Yazının hurda inceliklerini de Mehmed D...

HASAN EFENDİ (Şeyh Seyyid) – Onsekizinci Yüzyıl hattatlarından ;sülüs ve nesih yazıyı Kevkeb lakabı ile tanınmış Hâfız Derviş Mehmed Efeniden tahsil etmişdi.Sâdiye tarikatına mansubdu,Nahilbend Camiinde hatiblik yapmış ,o semtin mahalle mektebinde de m...

HASAN EFENDİ (Ünsî) – Onyedinci Yüzyıl sonları ile Onsekizinci Yüzyıl başlarında yaşamış ünlü Şâbânî şeyhlerinden,“Karabaş Velî” lakabı ilemeşhur Ali Efendinin halîfesi ;aslı Taşköprülüdür,İstanbula küçük yaşda gelmiş ,uşaklık-dervişlik ile girdiği Sal...

HASAN EFENDİ (Üsküdarlı) – Onsekizinci Yüzyıl hattatlarından,asrın büyük üstadı Hafız Osmanın sülüs ve nesih yazıda yetiştirdiği en değerli şâkirdi bilinmişdi; icâzetnâmesini aldıkdan sonra Eski Saray Baltacı oğlanlarına yazı hocası tayin edilmiş,ve o ...

HASAN EFENDİ (Voyvodazâde) – Onsekizinci Yüzyıl hattatlarından,Galata voyvodalığında bulunmuş Arnavud Ahmed Ağa adında birinin oğludur ;medrese tahsili görmüş,sülüs ve nesih yazıyı Berberzâde Mehmed Said Efendiden öğrenmişdi.Müderrisliklerde bulundu,11...

HASAN EFENDİ (Ümmîsinanzâde) – Onyedinci Yüzyılda yaşamış ünlü halvetî şeyhlerinden,çağdaşlarından Şeyhî tarafından “âbid,zâhid,mücâhid,pîri nûrânî ve tabîbi rûhanî” diye övülmüşdür . Musiki ile meşgul olmuş,ilâhiler yazmış bestelemişdir;hayli yaşlı ol...