Çankırı havalisi Türklerinden olup her biri birer dükkânda çıraklıkla hırtlık devresini atlatıp çok kimseleri atlatmağa kalkarlar. Sırtta kıldan mamûl bir elbise, ayakta yemenimsi bir papuç, fesi üstünde yazma bir çevre yani yemeni, koltuk altında teri...

Tarihe karışmış esnafdandır denilebilir; satıcılarının hemen hepsi Safranbolulu olan kuş lokumu, yassı kadaifinin bir buçuğu kadar büyüklükte şekerle, un, biraz da — çürük mü sağlam mı bilemem yumurtadan mamul nefîs ve leziz taamı hoş bir şeydir. Mekte...

Eskiden Beni İsraildendir, yaşlıydılar; sermayeleri kıttı; haydi haydi beş on mecidiye tutarında. Malları tavla kutusu kadar, tahtaları çatlak, kapağının rezeleri kırık bir çekmece içinde. Onlardaki bağırış da ince, düdük gibi, yayık yayık, ezik ezik u...

İkinci Abdülhamid devrinde “Cisri cedid” denilen Galata köprüsünün üstünde dilencinin de, satıcının da bini bir paraya. Ne antika şeyler görülür, ne de yakası açılmadık tekerlemeler duyulurdu: — Uçmaz, kaçmaz, Üsküdara geçmez, on paraya bir bülbül! Bu,...

Perşembepazarı, Çeşmemeydanı, Tahtakale, Uzunçarşı gibi kalabalık çarşı boylarında, mesire yerlerinde, tatil günlerinde meselâ Edirnekapu dışı gibi kışlalara giden yollar boyunda görülen esnaftır. Bir elde maşa, bir elde hindi tüyünden yelpaze.. Çoğu ş...

Büyükşehrin bilhassa fakir ailelerin barındığı mahallelerde dolaşan esnaftandır; tek atlı, çift atlı arabalarla, bâzan da üç tekerlekli el arabaları ile geçerler; hemen umumiyetle: — Elleme kömürü!... Diye bağırırlar; kömürü el kantariyle tartarlar kan...

Divan edebiyatının son büyük şöhretlerinden; takriben; 1827 - 1828 yıllarında Rumeli Yenişehirinde doğmuştur. Babası, Tırhala mutasarrıfı Sami Paşanın kethüdası Bekir Paşadır. Tahsili Yenişehirdedir. Hocalarından biri de Celâl adında bir zattır. Avni B...

Fevkalâde hallerde, bilhassa İstanbul ihtilâllerinde, halkın veya askerin dertlerini veya şikâyetlerini pâdişaha kendi ağızlariyle arzetmek üzere kurulan divan; ayak divanları hemen daima ihtilâlciler tarafından istenmiş, padişahlar da, kendi tahtların...

Ayak esnafı ve satıcıları, büyük İstanbulun günlük hayatının tuzu, biberidir; İstanbulun kendine hâs alâmeti farikalarıdır, sokaklarının sesidir. Ve büyük İstanbul, asırlar boyunca bin bir kılık ve kıyafette, tenha ve sapa semtlerinden gelip geçen, çar...

“Yoldaş” ile beraber, İstanbulda evvelâ yeniçeriler tarafından kullanıldığı muhakkaktır; arkadaş karşılığıdır. Ve kendilerine alem olmuştur, ayakdaş denilince “yeniçeri” kastedilmiştir. İstanbuldan kalkarak doğuda ve batıda en az altı ay, bazan da 1,5 ...

“Toprakbastı parası” da denilir. Hangi zamandan kalma olduğunu tesbit edemedik, Cumhuriyet devrinin ilk yıllarına kadar, başta İstanbul, Türkiyenin bütün limanlarına gelen gemilerin karaya çıkan yolcularından bu isim ile bir resim, para alınırdı. Bu an...

Tekke tâbirlerindendir; tarikata yeni girmiş acemi derviş, acemi can; ayakcı, tekkesinin kaba ve süfli temizlik işlerinde kullanılırdı, mutbahda bulaşıkcılık yapar, ortalığı süpürür, taşlık yıkar, ayakollarını yıkar, temizlerdi; bu hizmete dergâha yeni...

Cibali civarında Ayakapuda, bu isimle anılan kale kapısının dışında ve kapuya bitişik küçük bir ahşap yapı olup bu satırların yazıldığı sırada mesken olarak kullanılmakta idi. minaresi veya ezan okunacak her hangi bir yeri de yoktu; altında, İstanbul f...

Türk, Ermeni, Rum ve Yahudi bilhassa akşamları meyhaneleri dolaşırlardı; sigara kâğıdı çıkıp lüleli çubuklar kullanılmaz olduktan sonra türemişler; en eskileri İkinci Abdülhamid devri başlarında yaşamışlardır. Bir tahta üzerine çakılmış kırk elli kadar...

İstanbulun her tarafı gibi, bu semt de büyük yangınlarda birkaç defa mahvolmuştur. Kendi içinden ateş âfetlerine dair de iki kayda rastlanmıştır. (H. 1145) M. 1732 yangını — O havali, o zamanlar birbirine bitişik sefil ahşap dükkânlar ve evlerden mürek...

Büyükşehrin avam muaşeretinde nikâh; imam nikâhı devrinde, kocalarından hoşnud olmayan mahalle karılarının ağzında: “Bıktım artık senden herif.. Çöz ayağımın bağını!..” feryâdı sık sık işitilirdi. Aşağıdaki kıt’a Vâsıf Enderunun hezel yollu meşhur manz...

Ayasofya ile Sultanahmed Camii arasında İstanbulun en büyük Hamamı ve bir Mimar Sinan yapısıdır. Uzun yıllar kapalı, metrûk kalmış, depo olarak kullanılmış, içi yürekler sızlatacak şekilde tahrib edilmişti. 1957 - 1958 arasında tâmir edildi, fakat maal...

Ayasofya yanındaki Adliye konağının yandığı tarihe kadar (1932), Ayasofya önü, Byükşehrin kalabalık ve hareketli yerlerinden biri idi. Büyük bir mâbed, Adliye Sarayı ve büyük bir hamam bu faaliyet merkezini bir saç ayağı şeklinde çerçevelemişti. Atkest...

Boğaziçinde, İstinye, ile Emirgân arkasındaki tepelerin ortasında, Şişli - Büyükdere asfaltının üzerindeki Maslak mevkiinin garbında, Şeytanderesi ve Ayasağa deresinin teşkil ettikleri çatalvâdide, kuruluşu Onbeşinci asır sonlarına varan bir köydür. Ma...

Ayasağa köyünde, köyün ortasındaki meydandadır. Çok eski olan bu köyün kurulduğu tarih tesbit edilememekle beraber, bu camiin ilk yapısının köy ile muasır olduğu, hiç olmazsa köyün kuruluşundan az bir müddet sonra, Onbeşinci asır sonlarında inşa edildi...

Maslaktan Ayasağa köyüne giderken sol tarafa düşen ve Haznedar Çiftliği diye anılan erazide İkinci Sultan Mahmud tarafından kurulmuş bir dinlenme kasrıdır; zamanımızdaki bina Abdülâziz devrinde yapılmıştır; Sultan Mahmud yapısı olan kasrın temelinden y...

Alemdar Caddesi üzerinde Ayasofya Caminin önünde müstakil bir adacık üzerindedir. Ortadaki büyük, iki yandakileri küçük, bir arada üç çeşmedir. İ. Hilmi Tanışık “Çeşmeler” adındaki eserinde üçüzlü tâbirini kullanmıştır. 1911 (1330) de Mimar Kemal - Ved...

Evliya Çelebinin kaydına göre Onyedinci asır ortasında İstanbulun en namlı bozalarından idi, sertliği ile meşhurdu; ırgat, hamal, sandalcı ve tellâk gibi ayak takımı, Ayasofya bozasından bahse tutuşup içerlerdi. İçki yasağı devirlerinde, müsekkir olara...

Kuruçeşmede; Kırkçeşme Sokağındadır. Plânı müstatil şekilde kiremit örtülü kâgir bir yapıdır. İlk yapının inşa tarihi malûm değildir. Fakat harab bir halde bulunan bu kilisenin 1798 de yeniden yapıldığına bir kayıt vardır. Ortası tonoz bağdadi tavan on...