İstanbul civarı köylerindendir; Boğaziçinde Büyükdere’nin arkasında, Topuzlubend ile Beylikkoru altında geniş bir vâdide, bu satırların yazıldığı sırada (Mart 1951), 100 haneli ve takriben beş yüz nüfuslu bir köy idi; Büyükdere’ye 6,5, Kilyos’a 13 kilo...

Alemdar Mustafa Paşa sadaretinde H. 1223 (M. 1808), İstıranca taraflarındaki köyler halkından zengin oldukları rivayet edilen iki adamı haydutlar yakalar, soyduktan sonra mal taleb ederek birini işkence ile katlederler, ihtiyar olan diğerinin de bir ay...

İstanbulun en eski ve meşhur fırınlarından biridir. Sirkeciden Eminönüne doğru, Dördüncü Vakıf Han önünden geçerek yüründüğüne göre, sağ kolda, köşedeki şekerci Mustafa müessesesini geçtikten sonra gelen fırındır. Bu satırların yazıldığı sırada eski şö...

Bağçekapusu, İstanbulu harabezara çeviren büyük yangınların çoğunda tamamen kül olmuş semtlerdendir; meselâ Hicrî 1070 yangınında baştan başa yanmıştı; kendi içinden çıkmış iki yangın görüyoruz. 1724 yangını (Hicrî 1138 Cemaziyülâhırının sonuncu günü) ...

1934 Belediye Şehir Rehberinin 1 numaralı paftasında Arpacılar Caddesi adını taşıyan ve Eminönü meydanından Yenicami Büyük Valde Sebili önündeki dörtyol ağzına kadar devam eden ve tramvay hattı geçen caddenin eski adıdır; 1918 de neşredilmiş olan Necib...

Eyyubun Bahâriye semtinde, Halicin bitimine yakın deniz kenarında büyük bir avlu içinde bir harem, bir selâmlık, bir türbe, bir büyük semâ’hâne ve bir hazîreden mürekkeb olan bu mevlevihâneden 1952 de, içinde son şeyhi merhum Bahâeddin Dede Efendinin r...

Kadıköyünün mûtenâ bir semti ve en işlek caddelerinden biri olup semt ve cadde güzergâhı olarak üç mahalleyi ihtiva etmektedir. 1) Pekmezoğlu — Altıyoldaki Ağabey Hamamından başlıyarak Nailbey Sokağı ile yine Altıyoldan Kuşduli Caddesiyle Hasırc...

Şâir Bursalı Yâkubun İstanbul Limanına kayıdlı, yaş hadlerini doldurmuş olduğu halde hâlâ sefere çıkan, ve hemen her yıl bir tanesi Karadenizin müdhiş Karayel ve Yıldız fırtınalarından birinde parçalanıp batan eski tekneler için yazdığı bir şiirdir. “B...

Halicin bitıminde, Eyyubun Bahâriye adı ile meşhur yalı semtinin karşısındadır. Dümdüz ve eskiden üzerleri yemyeşil çimen, Hind masallarındaki uçan sihirli halıları andırır sihir yüzer seccadelere benzerdi; Bahâriyenin Sultan ve kibar yalıları, bir ede...

Vak’anüvis Cevdet Paşa hicrî 1189 (milâdî 1775) yılı vekaayii arasında naklediyor: Asrın Şeyhülislâmlarından Dâmadzâde Feyzullah Efendinin oğlu müderrislerden Mehmed Tâhir Efendi Halicin bitiminde Südlücede oturmaktadır; Feyzullah Efendi Ölmüştür, Mehm...

Pâdişahlara mahsus olan bu kasrın ne zaman yapıldığı tesbit edilemedi; onsekizinci asır ortalarında mevcud olup bilhassa Birinci Sultan Mahmudun sevdiği yerlerden idi; Halicin bitiminde Eyyub ile Silâhdarağa arasında lebideryâda küçük bir bina olub pad...

Eyyubda, zamanımızdaki adı ile Silâhdarağa Caddesinde idi; bir Sâdiye Dergâhı idi; ahşab selâmlık dairesi ile ahşab sema’hâne Birinci Cihan Harbi devamınca asker işgalinde kalmış, harab olmuş, mütareke yıllarında temellerinden yıktırılarak kaldırılmışt...

Fatih İlçesinin Samatya bucağının Keçihâtun mahallesi sokaklarındandır. Hâfızgaalib Sokağı ile Küçük Mühendis Sokağı arasında uzanır; İki araba geçebilecek genişlikte, kaba taş döşeli, iki kenarı yaya kaldırımlı bir aralık sokaktır; üzerinde ikişer kat...

Şirketi Hayriyenin ilk vapurlarından, 18 numaralı Asâyiş Vapurunun eşi, Boğaziçinde seyrü sefere 1864 de başlandı, 1901 de kadra dışı edilerek Halice çekildi, bir sene sonra da hurda hâline getirildi (B. ; Asâyiş Vapuru).

Dilimize farscadan alınmış bir kelimedir; kökü bağışlamak karşılığı “bahş, bahiş” dir; bahşiş, belli bir ücret karşılığı görülen bir işden hoşnud kalınarak o işi görene pazarlık, târife veya narh icâbı ödenmesi gereken ücretten fazla gönülden gelen arz...

Ahmed Midhat Efendinin “Letâifi Rivâyat” külliyatının onbirinci kitabı olan bu uzun hikâyenin adıdır. 1302 (Milâdî 1884 - 1885) de Kırkanbar Matbaasında basılmıştır. Mevzuu çocukça basit, o devirler için güya didaktikdir. Galatasarayı Sultanîsinden mez...

Kadın muharrir ve şâirlerimizden; 1905 de İstanbulda Boğaziçinde Göksuda doğdu; pederi, İstanbul Yatı süvarisi merhum Albay Gelibolulu Mustafa Said kaptandır. Kendisi Lise mezunu olup bir müddet öğretmenlik de yapmıştır. Şiirleri mütareke yıllarında ço...

Son yıllarda sık sık ismi geçen Ermeni ruhanilerinden. 1880 sıralarında Denek Maden’de doğmuştur. 1897 de Bahçecikteki Yüksek Ermeni Mektebinden mezun olmuştur. Bir müddet muâllimlikle meşgul olduktan sonra Birinci Umumî Harpten birkaç yıl önce ruhânî ...

Galatada Rıhtım Caddesi üzerindeki Ziraat Bankası binasının arkasında Kemankeş Sokağında idi. 1938 de bahriyeden mütekaid Hamdi Bey adında biri tarafından işletilirdi, 1958 yılına kadar da ayni adamın uhdesinde idi. Son imar faaliyetinde Karaköy Meydan...

Senenin en sıcak yeri günü için şark takviminde kullanılagelmiş bir tâbirdir, Hüseyin Kâzım Bey Büyük Türk Lûgatinde Bâhur kelimesinin arabca ismi olub şiddetli hararet mânasına geldiğini söyledikten sonra “Ekser lûgat ehli bu kelimenin arabca asıllı o...

Onaltıncı asır ulemasından bir zat olup fâil veya fâilleri meçhul bir cinayetin kurbanı olmuş. Vak’a İstanbulda büyük bir teessür ve heyecan uyandırmıştı. Bir ara Galata ve Üsküdar Kadılıklarında bulunmuş olan Bakâi Efendi halk ile temastan çekinir, in...

Şişlinin Gazihalâskâr Mahallesi sokaklarındandır. Süleymannazif Sokağı ile Kuyumcuirfan Sokağı arasında uzanır. İki araba geçebilecek genişlikde, kaba taş döşeli, iki kenarı yaya kaldırımlı, altmış adım kadar uzunlukta bir aralık sokaktır. Süleymannazi...

Hadikatül Cevâmiin kaydine göre Lâleli Camii civarında Kuyumcu Mescidinin bânisi bir hayır sahibi; hayatı hakkında başka bir kayde rastlanamadı (B. : Kuyumcu Mescidi). Bibl. : Hadikatül Cevâmi, I.

Şehzadebaşı ile Lâleli arasındaki sahada bulunan eski bir Bizans yapısından çevrilmiş bir mescid. Fethibey ile Büyükreşidpaşa Caddelerinin arasındaki Balabanğa Mahallesinin ortasında, Belediye Rehberinde 39 rakkamının olduğu yerde hemen hemen 9 rakkamı...

Arıların çiçeklerden topladıkları maddelerle yaptıkları tatlı şey (Asel; Şehd). Bu Ansiklopedinin aziz dostu ve kalem arkadaşı Nâşid Baylav bize bu madde için verdiği notta şunları yazıyor : “Bala, bal demek için arıların, gömeç gözlerine biriktirmiş o...