Onsekizinci asır-asırda İstanbul’da yaşamış meşhur bir Ermeni şâir, edip, müverrih, gramerci filosof, müderris, musikişinas ve nâşirdir. Son zamanlarda meydana çıkarılan manzum mezartaşı kitâbesinin elyazma suretine göre 1683 de doğmuş ve 30 Ocak 1768 ...

Boğaziçinde Çengelköyünde Lâle devri İstanbul’unun mamurelerinden olup kuvvetle tahmin olunabilir ki arkasında muazzam bir korusu ve etrafında çiçek, bilhassa lâle bahçeleri bulunan bir sahilsaraydır. Sahibi, Sadırâzam Nevşehirli İbrahim Paşanın damadı...

Üsküdarda Toptaşı semti yollarındandır. Çavuşdere Caddesiyle Nuhkuyusu Caddesi arasında uzanan sağa ve sola kavisli, dirsekli, dik ve yokuş bir caddedir. Her iki tarafında kavşağı olan veya kesiştiği yollar şunlardır: Abacıdede Sokağı, Helvacıali Sokağ...

Matbaa makine ustalarıdandır. 1909 da Gemlikte doğduğu; ilk tahsilinden sonra iş hayatınaatılarak Matbaai Âmire’ye (Millî Eğitim Basımevi) çırak olarak girdi; çalışkanlığı ve kabiliyeti ile nazarıdikkati cebetti, az zamanda ustalığa çıkarıldı. Yetiştiğ...

Üsküdarda Bülbülderisi semtindedir; Tophanelioğlu Sokağı Tekkeiçi Sokağı arasında uzanır; Tophanelioğlu Sokağı kavşağından gelindiğine göre, üç araba geçebilecek genişlikte, kaba taş döşelidir; sağa bir kavis çizerek dik bir yokuş halini alır ve Tekkei...

Salâhaddin Enis’in “Bataklık Çiçeği” adındaki eserinde bir hikâyesidir. En acı çıplaklığı ile İstanbul umumhanelerinin sefaleti nakledilmiştir: “Bu sokakların en mühim, en sihirli mıntıkası köşeleridir, oraya geldiğiniz zaman sizi kavi iki kolun tuttuğ...

Balıkhanenin eski merkez müdürü Karakin Efendi Deveciyan’ın “Balık ve Balıkçılık” adındaki ölmez eserindeki kayda göre Boğaz ağzında Rumeli feneri ile Karibce köyü arasında bir dalyandır (1915 = 1331): hududu Fener önündeki dikili taştan Karibce burnun...

Günlük sohbet ve yazı dilimizde “Bahr = Bahir” kelimesi artık heman hiç kullanılmıyor, yerini kesin olarak “Deniz” e bırakmıştır; bahriyemiz “Türkiye Deniz Kuvvetleri” ve Bahriye Mektebleri, Bahriye Hastahanesi, Bahriye Müzesi de “Deniz Okulları”, “Den...

Onaltıncı ve onyedinci asırlarda Akdeniz ve Karadenizde mutlak bir hâkimiyet kurmuş olan Osmanlı İmparatorluğunun bütün deniz kuvvetleri Ondokuzuncu asır ortasına kadar Kaptanpaşalık yahud Kaptanıderyâlık makaamına bağlı kalmıştı, Kaptanpaşa = Kaptanıd...

Zamanımızın seçkin hâfız ve mevlidhanlarından; 1923 de Erzincanda doğdu, babası oranın eşrafından Alibabazâde Osman Riza Efendidir, validesi de Erzincanlı olup adı Edibe Hanımdır. İlk tahsilini Erzincanda Palandöken mektebinde yaptı; bu mektepte ulemad...

Kasımpaşanın Kadımehmedefendi Mahallesi sokaklarından; Kasımpaşa - Hasköy yolu ile Kadımehmed Sokağı arasında yokuş - düz ve iki dirsekli bir sokaktır. Kasımşaşa - Hasköy yolundan yüründüğüne göre; sol kolda Araplık Sokağı, sağ kolda Babadağı Yokuşu il...

Heybeliada sokaklarından; Mehpâre Sokağı ile Saksı Sokağı arasında uzanır; Hüseyinrahmibey Sokağı, Set Yolu, Nevicat Sokağı ve Müstecibonbaşı Sokağı ile birer dörtyol ağzı yaparak kesişir; iki araba geçebilecek genişlikte, yer yer bozulmuş asfalt döşel...

Heybeliada sokaklarından; Gemicikonağı Sokağı ile Mehpâre Sokağı arasında uzanır, iki araba geçebilecek genişlikte, kaba taş döşelidir; Mehpare Sokağından yüründüğüne göre evvelâ sola, sonra sağa kıvrılır; kayde değer bir hususiyeti yoktur (Nisan 1952).

Meşhur yufka tatlısı; biz, yufkanın aslı da hamur olmakla beraber baklavayı, sarığı burmayı hamur tatlılarından ayırıyor, hamur tatlılarını kadıngöbeği, dilberdudağı ve benzerleri olarak kabul ediyoruz. Birinci Cihan Harbine kadar baklava İstanbulda or...

Meşhur, mâlûm sebze; “Baklayı ıslatmak” Türk dilinde mecâzen “ağzını tutmak; pek çok şey bildiği bir takım sırlara vâkıf olduğu halde söylememek, ketûm olmak” mânâsına gelir, fakat, başda İstanbul, günlük hayatta hemen dâima menfî sıgası ile kullanılır...

Kanunî Sultan Süleyman zamanından kalma bir âdet olarak, ramazanların on beşinci günü, Hırkai Saadet ziyafeti vesilesile, İstanbulda bulunan yeniçerilerle sâir asker ocaklarına, on nefere bir tepsi üzerinden saray baklavası ikram edilirdi. O gün, başta...

1934 Belediye Şehir Rehberine göre Eminönünde Balıkpazarında Helvacıbekir Sokağında Atatürkün Devrinde, Büyük Valide Hanının da bulunduğu ada ile Yeni Camii kapayan dükkânlar ve mağazalar yıkıldığında Helvacıbekir Sokağı da Eminönü Meydanına katıldı ve...

Hadikatül Cevâmi bu mescidin adını “Baklalı” diye kaydederek: “Bânisi Baklacı Kemaleddindir ki hîni fetihde gelenlerdendir, kabri nâ mâlûmdur, mahallesi vardır” diyor. Bânisinin lakabı “Baklacı” olduğu takdirde mescidine de “Baklacı Mescidi” diye anıla...

Karagümrüğün Kocadede Mahallesi sokaklarından, her iki başı Fâtih Nişanca Caddesi üzerinde iki dirsekli, bakımsız, bozuk, toprak yoldur; dirseklerinde birer çıkmaz aralık vardır, sokak, alt bacakları Caddeye kavuşan kısımları farzedilirse tam bir H har...

Geçen asır sonları muharrirlerinden çaylak Tevfik’in “Meyhane yahut İstanbul akşamcıları” adındaki risalesinde kaydettiği eski büyük gedikli meyhânelerden biridir. Tavukpazarında bu isimdeki hanın altındaki dükkânlardan birinde geçen asrın büyük şöhret...

İstanbulun artık örneği ve hattâ izleri dahi kalmamış meşhur Kervansaraylarından biridir. Onyedinci asrın büyük muharriri Evliya Çelebi bu ismi yerini ve bânisini zikretmeden kaydediyor, o zaman, bu namlı muharririn tâbiri ile “bir mihmanhânei misâfirî...

Geçen asır sonları muharrirlerinden Çaylâk Tefikin “Meyhâne yahut İstanbul Akşamcıları” adındaki risalesindeki kayde göre İstanbulun eski büyük gedikli meyhânelerinden biri (B.: Meyhâne; Gedik); Unkapanında imiş. Başka hiç bir yerde adına rastlanamadı,...