Zamanımızda Mısır Konsoloshânesi olan yalıdır; Tanzimât Devri dediğimiz uyanık istibdad devrini temsil edenlerden büyük vezir Mehmed Emin Âlî Paşa tarafından yapdırılmışdı (B.: Âlî Paşa, Mehmed Emin). Sâhibinin ölümünden sonra Osmanlı İmparatorluğuna b...

İstanbulda bu isim altında üç büyük târihî kapalı çarşı vardır: 1 — Cevâhir Bedesteni, Mücevher Bedesteni, yahud İç Bedesten; 2 — Sandal Bedesteni; 3 — Galata Bedesteni. Bunlardan ilk ikisi zamanımıza kadar gelmiş, Galata Bedesteni ise en az bir asır e...

Osmanlı İmparatorluğunun Avrupa, Asya ve Afrika kıt’alarındaki geniş topraklarının herhangi birinin bir bucağındaki memleketinde orta halli tabakanın altında, hattâ fakrü zarûret içinde yaşar iken, “taşı toprağı altındır” denilen İstanbula bir iş tutub...

İstanbula bir iş tutmaya, para kazanmaya gelmiş bekâr uşağının Büyükşehirde kefâlet bağları, ve bekâr nızâmı denilen göz hapsi altında yaşamakdan kurtulması, bekâr hanlarından veya odalarından çıkıp bir mahalle içine girebilmesi için (sakalık ve bekçil...

İstanbulun günlük hayatında önemli yer tutmuş esnafıdır; Tanzimat’dan önceki devirde bekâr odaları ile hanlarının bir bekâr çamaşırhânesi ile devamlı münasebeti vardı; bekâr uşağının çamaşır yıkayub kurutmaya yer ve zaman imkânları olmadığı için, hafta...

Bekâr uşakları, bekâr hanları ve odaları, bekâr çamaşırcıları, dolayısı ile İstanbul tarihçesinde zengin hâtırası olan bir isimdir. 1934 Belediye Şehir Rehberinde Bekâr sokağı, Bekâr çıkmazı, Bekâr Bey sokağı, Bekârdere sokağı ve Bekâr odası sokağı beş...

Çengelköyünde Bekârdere Sokağındadır; yüzü granit taşından yapılmış olup yekpâre iki ince mermer sütun ve bu sütunlar üzerine atılmış bır kemerle tezyin edilmişdir, üst silmesi ikisi düz biri destere dişi tuğla ile yapılmışdır; ayna taşında kabartma te...

Samatyada Kürkçübaşı ve Kasapilyas Mahallelerin bir sınır sokağıdır. Küçüklanga caddesi ve Samatya caddesinin birleştiği nokta ile Yokuşçeşmesi sokağı arasındadır. Müverrihnaimâ, Sulubostan ve Başbakı sokaklariyle birer kavuşağı vardır. Yukarıda adı ge...

Alemdar Mustafa Paşanın oğlu, asıl adı tesbit edilemedi; babasının ölümünden sonra dünyaya gelmişdi (B.: Alemdar Paşa Vak’ası; Mustafa Paşa Alemdar). Müverrih Cevdet Paşa: “Bekâr Bey Tekkesi adı ile meşhur olan zaviyede uzun zaman şeyhlik yapmışdır” di...

Boğaziçinde Çengelköyünde olub Büyük Çamlıca Tepesi ile Çakal Dağı eteklerinden dökülüb gelir ve bu köyün bulunduğu koyda Boğaza dökülür. Derenin iki kenarı boydan boya meyva bahçeleri ve bostanlarla kaplıdır. Adını hangi münâsebetle aldığı tesbit edil...

Samatyada Yokuşçeşme sokağında bir rifâî dergâhı idi; 1894 deki büyük zelzelede yer ile bir yıkılmış ve bir daha ihyâ edilmemişdi; Zamanımızda mevcud değildir. Adını burada uzan zaman şeyhlik yapmış Alemdar Mustafa Paşanın oğlu Bekâr Beye nisbetle almı...

İstanbulda Belediye bağçeleri, İstanbul Belediyesinin “Şehiremâneti” adını taşıdığı devirde tanzim edilip açılmış olduğu halde bu isimle anılmış, güzelim “Bağçe” kelimesi de firenk ağzı “Park” adına fedâ edilmemiştir; meşrutiyetin ilânında Belediye Bağ...

İstanbulun zengin umumî kütübhânelerinden biri; İstanbul Belediyesinin büyük şehirde en büyük eserlerinden biri; Bayazıd Meydanında Bayazıd Medresesindedir; aşağıdaki târihçeyi, bu satırların yazıldığı sırada kütübhâne müdürü olan ve yıllardanberi bu m...

Atatürk Bulvarı üzerinde Bozdoğan Su Kemerinin hemen yanı başında Gazanferağa Medresesinde (B. : Gazanferağa Medresesi) kıymetli millî hâtıraları ve eşyâyı ihtiva eden bir müzedir. Bu müze İstanbul Belediyesi tarafından 1929 da evvelâ “İnkılâb Müzesi v...

Türk İstanbulda şefkat ve hayır sâhibi zenginlerin ve büyük hükümdarların vakıf gelir kaynakları ile beslenen ve idâre edilen hastahâneler için bu ansiklopedide “Bîmarhâne” maddesine bakınız. Geçen asırda tıb ilmi avrupada süratle inkişaf etmiş ve hast...

Her birinde eşsiz kıymetde millî hâtıralar ve eşyâ toplanmış dört müzedir : 1 — Atatürk Bulvarı üzerinde Bozdoğan Su Kemerinin hemen yanı başında Gazanferağa Medresesinde Belediye Müzesi (B.: Belediye Müzesi; Gazanferağa Medresesi). 2 — Şişlide vaktiyl...

Üsküdarda, Doğancılar semtindedir; Halk Caddesi ile Tunusbağı Caddesi arasında dik açı şeklinde bir dirsekli sokaktır. Tam dirsekde Viransaray ve Şâirnailî Sokakları ile birer kavuşağı vardır. Halk Caddesinden gelindiğine göre; sağ tarafında sokağın so...

Türkiye’de Tiyatro ve Operet tarihinin en eski ve en mühim simalarından biridir. 1835 de Beyoğlunda doğmuş ve 1900 de İskenderiye’de vefat etmiştir. Aşağıdaki satırlar, Sarkis Tütüncüyan’ın (edebi mahlâsı: Şarasan) “Türkiye’de Ermeni sahnesi” adlı erme...

Son Osmanlı halifesi Abdülmecit Efendinin kızı olup küçük yaşda iken Türkiyede hilâfetin ilgaası ve Osmanlı Hânedânı erkânının yurd dışına çıkarılması üzerine babası ile beraber Fransada Nis şehrine giden Dürrişehvar Hanım (B.: Abdülmecid) Hindistanın ...

On dokuzuncu asırda söylenmiş bir meddah hikâyesidır; tanzim idüb söyleyen meddâhın adı tesbit edilemedi; Üsküdarda Toptaşında oturur Eskizagralı Mehmed Bey zevcesi ve kendisi de oralı olup 1940 - 1945 arasında 85 - 90 yaşlarında vefat etmiş olan Fatma...

Arşak Benliyan’ın zevcesi; Benliyan operet kumpanyasında primadonna olarak faaliyette bulunmuş ve fevkâlade güzel sesiyle ün salmış bir sanatkârdır. Bulgaristan’da doğmuş olup annesi Rum ve babası Bulgardır. 1951 yılı bidayetinde Varna’da vefat etmişdi...

Hasköyde Piriçavuş Mahallesindedir, Meşverek Sokağı ile Saitbey Sokağı arasında uzanır; Taşkesen, Hörgüç sokakları le birer dört yol ağzı yaparak kesişir (bu sokaklar dik meyilli toprak yollarıdır); Meşveret Sokağı kavuşağından yüründüğüne göre, evvelâ...