Arnavudköyü sokaklarından; 1934 Belediye Şehir Rehberine göre Kuruçeşme - Arnavudköy Caddesi ile Sekbanlar Sokağı arasında uzanır, sâhilden köyün gerilerine doğru uzun bir yoldur; Francelaci Caddesi, Tayyarecisubhi Sokağı, Abdülhakmolla Sokağı, Eğlence...

Onaltıncı asır ortalarında güzelliği ile namlı İstanbul civanlarından, şâir Cemâli Ahmed şehrengizinde şöyle methedilmiştir: Bey Ahmed Şahdır anın birisi Güneşdür Zühale müşterisi Visâlidir anın ikbâli kevneyn Kaaşı mihrâbı gûyâ kaabı kavseyn Şebi mir...

Pırpırı külhâniler argosunda mühlik uyuşdurucu madde heroin’e verilmiş ad; zâbıta ıstılahında ve edebiyatında da “beyaz zehir” denilir. Misâl: İki haneberduş, yalın ayak yarı çıplak bir küçük delikanlıyı göstererek: — Aliye bak be... yüzüne dik baksan ...

İstanbulda ok atıcı pehlivanların Okmeydanındaki menzillerinden biridir; “Zehkirci Menzili “ ve “Lokmancı Menzili” isimleri ile anılırdı; ok, kıble rüzgârında Çobançeşmesine doğru atılırdı; bu menzili kuran Zehkirci Kasım Pehlivan olup bu menzilde ok a...

İstanbulun pırpırı, külhânı argosunda: 1) — Sağlam, sıhhatli; 2) — Tok; 3) — İçkiye mütehammil. Misaller: — Nasılsın? — Beton!..  — Sabah sabah üç mısır yedim, beton gibiyim....  — Galoncu Ali dün gece tam beş galon içdi, sonra beton gitti be, ulan n...

Beylerbeyi Sâhilsarayının bulunduğu sâha, Fetihden XIX. asır başına kadar, pâdişahlara mahsus emlâk arasında, “İstavroz Bağçesi” adını taşımıştır. Eski Belediye Mektubcusu ve değerli müdekkik Osman Nûri Ergin’in “İstanbul Şehireminleri” adlı eserinde v...

İstanbulda yakın geçmişin en velveleli günlük hayat cilvelerinden tulumbacılık hevesi Beylerbeyi halkının ayak takımından gençleri de sarmış, ateş âfetlerinde, yaz ve kış, yağmur, çamur, kar, buz demeyüb dizlik denilen bir don, mintan denilen bir forma...

Namlı sarraflar yetiştirmiş aslen Kayserili bir Ermeni ailesidir. Bu soydan ilk tanıdığımız simâ, geçen asrın ortalarında yaşamış “Hacı Aleksanyan sarrafı İstepan Beyler” diye meşhurdur: Bu soyadı bilâhare Beyleroğlu yahut Beyleryan şeklini almıştır. İ...

Üsküdar da Selimiyeden Harem vapur iskelesine inen yokuşun orta kısımlarına isâbet eden ufak meydandaki dört yüzlü büyük çeşmenin suyu. Suyun kaynağı, Selimiye mahallesinde ve yokuşun başına yakın bir yerde bulunan Aziz Beyin bağçesindeki kuyudadır. Kü...

Denizcilik Bankasının Liman İşletmesi vapurlarından 1952 yılında Hollandada yapılmışdır; beheri 450 beygir kuvvetin de Sulzer marka çif motorlu ve çift uskurlu olup 141 mil sür’atle sâhibdir. Gros 483,02 ve net 264,47 ton hacminde, boyu 46,46 metre, en...

Şirketi Hayriyenin ilk vapurlarındandır teknesi ahşab, makinası 60 beygir kuvvetinde 197 tonluk bir gemi idi; hicrî 1267 (milâdî 1850 - 1851) yılında İngilterede Wigt Adasında Joh Robert Wigt tezgâhların da yaptırılmış ve şirkete 7500 altına mal olmuş...

Geçen asır sonlarının şöhretlerindendir; bu köyde çıkardığı simiti büyük şehirde bir şöhret yapan fırıncı ile hamurkâr ustasının ve pişiricisinin adları tesbit edilemedi. Son derece gevrek ve leziz olan bu simidin hamuruna bir mikdar pekmez ile mahleb ...

Halicde Südlüce sokaklarındandır: aslında, Bâdemlik Caddesi üzerinde, bir araba geçebilecek genişlikde uzun bir çıkmaz sokakdır, ve bir toprak yoldur. Sağ başda yıkılmış bir binânın arsası, onun yanında, yüzü Beylikci sokağında yeni büyük bir binânın a...

Halicde Sütlüce sokaklarındandır; Bâdemlik Caddesi ile Höşmerim Sokağı ve Kanlı Sokak arasında uzanır. Bâdemlik Caddesi başından gelindiğine göre, evvelâ geniş bir toprak yoldur, sonra meydanımsı bir açıklık olur, daha sonra yine darlaşır, sağa sola ka...

Türk lûgatında biçmek kökünden isim; kesen, biçen, ayıran âlet. İstanbulda günlük hayat içinde kullanılan çeşidleri ekmek bıçağı, sofra bıçağı, mutfak bıçağı (bunlar arasında mevye, sebze bıçakları) bir kaç boy ve çeşid kasab bıçağı, kurban bıçağı, ust...

Onsekizinci asrın birinci yarısında Lâle Devrinde İstanbulda geniş akisler yapmış bir zinâ baskını vak’asıdır. Küçükçelebizâde İsmail Âsım Efendinin Târihindeki kayıd R.E. Koçu tarafından metne tam sadâkat fakat bir hikâye havası içinde şöylece anlatıl...

Fâtihin Haydar Mahallesinde, 1934 Belediye Şehir Rehberine göre (pafta No.8) Bıçakcı Alâeeddin sokağı ile Bıçakçı Çeşmesi sokağının kavuşakları köşesindedir. Hadikatül Cevâmı şu mâlûmatı veriyor: “Bıçakçı Mescidi der kurbi Haydarpaşa Bânisi Hayreddin E...

Kasımpaşada, bu kasabanın gerilerinde kırlığa dayanan bitiminde Hacıhüsam Mahallesinin doğu sınırını teşkil eden İplikci sokağı üzerindedir; halk ağzında “Karaimam Camii” denilen Karaimam Mescidinin önündedir. (B.: Karaimam Mescidi). Kesme taşdan, dört...

Yeniçeri ağzı deyim; zorbalık, kabadayılık yolunda hasmını, rakibini sındırma, yıldırma, pes ettirme. Bilhassa yeniçerilğin son devrinde, bu asker ocağının bir yata, haşerât yatağı olduğu zamanlar yeniçeri zorbaları tarafından halkın ve tüccarın haraca...

Bu satırların yazıldığı sırada Topkapusu dışında, kale kapusunun tam karşısında Davutpaşa ve Maltepe yollarının çatal kavuşağı üzerinde bulunan abidevî çeşme, Bezmiâlem Vâlidesultanın hayır eseri çeşmenin en güzellerinden biri olup aslında Beşikdaşda Y...

Silivri kapusu civârında Uzunyusuf mahallesinde Lâlezar Camii sokağındadır. Büyük bir su haznesinin önünde yatık mustatil şeklinde ve klasik Türk çeşme yapısı üslûbunda, güzelliği sâdelikde bulmuş muhteşem bir eserdir. Kemerinin üstünde yine yatık must...

Bayazıdda Uzunçarşı Caddesi ile Havancı Sokağı kavuşağı köşesindedir; (B.: 1934 Belediye Şehir Rehberinin 4 numaralı paftasında Mercan Ağa Mahallesi): Bayazıd istikaametinden gelindiğine göre caddede sol kola düşer. Hadikatül Cevâmi şu mâlûmatı veriyor...

Bez ve çeşitli kumaş satan esnaf; zamanımızda, aslı fransızca “manifacture” kelimesi olan manifatura, manifaturacı karşılığıdır; çarşılarına da Bezzazistan denilir ki halk ağzında Bedastan, Bedesten olmuştur. (B.: Bedestan). İçlerinden bâzıları tahsise...

Aşağıdaki hal tercemesini Türk Ansiklopedisinden alıyoruz: “Türk bilgini; 1874 de Kilisede doğmuş, 1853 de Ankarada ölmüşdür. Kilisli Muallim Rifat adı ile tanınmışdır. İlk öğrenimini ve rüşdiye okulunu Kilisede bitirmiş, sonra muhtelif hocalardan yaz...