Type
15617
10516
6147
723
683
621
492
79
70
68
Encyclopedia

BOYNUZ
“Geviş getiren hayvanlardan bâzılarının başlarında çıkan sert ve mahrûtî şey; boynuzdan yapılan şeyler” Hüseyin Kâzım, Büyük Türk Lügatı).
Mâdenî kaşıkların taammümünden önce eski Türk sofralarında, bu arada İstanbulda avam âdî tahta kaşıklar, orta ha...
Encyclopedia

BOYNUZ
İstanbul halk ağzı deyimler de ve pırpırı hâneberduşlar argosunda deyyusluk, pezevenklik âlâmeti, muhtelif şekillerde kullanılır: “Boynuzlu, boynuz takmak, boynuz takınmak, boynuz yaldızlamak, çatal çatal boynuz”; misaller:
Genç ve güzel karısının hafi...
Encyclopedia

BOYNUZ SOKAĞI
Beyoğlu merkez nâhiyesinin Çukur Mahallesi sokaklarından, Geniş Yokuş ile Cezâyirli Hasan Paşa Sokağı arasında bir aralık sokakdır (1934 Belediye Şehir Rehberi 14 numaralı pafta). Bu isim sokağın adı geçen rehberdeki eski adıdır, sonra değişdirilmişdir...
Encyclopedia

BOYNUZSUZ KOYUN
Halk ağzı deyim, “halim, sâkin, mazlum adam”; misal:
Garib bekâr uşağı genç, küçük bir aylıkla bir kapıda uşakdır, hemşehrisine rastlar:
— Kapundan hoşnud musun?
— Hoşnud değilim ama ne yapacağım, açıkda kalırım diye korkarım, adam buldu benim gibi b...
Encyclopedia

BOYNUKISA HACI
Onyedinci asır ortalarında yaşamış namlı orta oyunculardan; o devrin büyük oyuncu kollarından Ahmed Kolonun pîşekârlarından idi; hayatı hakkında bilgi edilemedi.
Bibl.: Evliya Çelebi, I.
Encyclopedia

BOZYÖRÜK OĞLAN
Geçen asır sonlarında yaşamış Urfalı bir halk şâiri; Vâsıf Hoca merhum yakından tanımış, şöyle anlatıyor: “Bir aşk belâsı ile memleketinden çıkmış, ne gözüm yâri görsün ne derdim tâzelensin diyerek, diyar diyar dolaşdıkdan sonra vatanımız Üsküdara düşm...
Encyclopedia

BOZTEPE (Osman)
1947 de İç Bedestan (Cevâhir Bedestanı) esnafından, bu çarpışının en eskisi idi; Akşam Gazetesinin ünlü röportaj muharriri merhum Cemaleddin Bildik ile yaptığı bir konuşma dolayısı ile adını tesbit edebildik ve ancak, 1882 yılında doğduğunu, 1901 de, o...
Encyclopedia

BOZTEPE (Halil Nihad)
Şâir, bilhassa mizah ve hiciv şâiri; aşağıdaki hal tercemesini Mahmud Kemal İnal’in “Son Asır Türk Şâirleri” adlı eserinden alıyoruz: “Trabzonda deniz ticâreti ile meşgul Hasan Efendinin oğludur, 1880 de Trabzonda doğdu. Mahalle sibyan mektebinde okudu...
Encyclopedia

BÖCEK
İstakoz âilesinden eti yenir bir deniz mahlûku; aşağıdaki mâlûmatı Karakin Bey Deveciyanın “Balık ve Balıkçılık” adındaki büyük ölmez eserinden alıyoruz: “Böcek, hayvânâtı mukaşşerenin onayaklı fırkasının uzunkuyruk fasilesinden olub şekil ve kıt’aca i...
Encyclopedia

BÖCEK, BÖCEKBAŞI
İstanbul ağzı eski bir isim; sivil zâbıta, taharrî memuru, polis hafiyesi, gizli polis, ve bunların âmiri, şefi. Böcekler ve böcekbaşı yeniçeri ağalığına bağlı olduğu için bu ismi yeniçeri argosuna mal etmek doğru olur.
Merhum Osman Nuri Ergin “Mecell...
Encyclopedia

BOZTEPE (Hasan)
Denizcilik Bankasının İmroz tahlisiye gemisinde çalışan yirmi üç yaşında genç bir dalgıç olup, Boğaziçinde 14 aralık 1960 çarşamba günü çarpışarak infilâk eden Yunan ve Yugaslav tankerleri faciâsında İstinye Körfezi önünde demirli bulunurken bir alev k...
Encyclopedia

BOZMAK, BOZULMAK, BOZUM OLMAK
Külhânî argosunda mehcûb etmek, mahcûb olmak; misâller:
— Üstüme varma benim, bir lâf ederim bozarım seni...
* Yalınayaklı, yarı çıplak genç hammal oğlan, elinde bir on liralık kâğıd, ayakdaşına anlatır:
— Götürelim dedim, herifin elindeki bavula yap...
Encyclopedia

BÖCEK
İstanbulun hâneberduş pırpırılar argosunda “bit”; misâller:
Et üstüne giydiği gömleğin yakasını açmış gömleğin içinde parmakları ile ve gözleriyle bir şeyler arayan bir delikanlıya, bir benzeri sorar:
— Böceklendin mi ulan!...
* İki hâneberduş oğlan k...
Encyclopedia

BOZMAK
Haneberduş ve külhânî argosunda erkek çocuğun ilk defa olarak iffetine tecavüz, kızın bikrini izâle.
Encyclopedia

BUHÂRÂ TEKKESİ CİNAYETİ
1947 yılı haziranının dördüncü çarşanba günü öğle üzeri, saat 12 de, Sultanahmedde Mehmedpaşa yokuşunda Buhârâ Tekkesi diye meşhur binâda henüz on dört yaşında Hâcer adında güzel bir mektebli kızcağız kırk beş yaşındaki âşıkı Yusuf tarafından onyedi ye...
Encyclopedia

BUHUR
Dilimize arabcadan alınmış isim, asıl telâffuzu «behur» dur; tütsü; yakıldığı zaman güzel koku veren bir nevi zamk, zîgale; ûd ağacı, misk ve lâden gibi şeylerden terkib edilip güzel koku vermek üzere yakılan şey. Halk ağzında B’nin zammı ile «buhur» t...
Encyclopedia

BUHÂRA TEKKESİ VE MESCİDİ
Sultanahmed altında Mehmed Paşa Yokuşunda, bu yola adını vermiş olan Sokollu Mehmed Paşa Camiinin karşısındadır. Hicrî 1318 (Milâdî 1900) de Buhârâ Hanlığının Gûzar vâlisi Astanakul Koşbeği tarafından yaptırılmış, o uzak Türk diyârlarından muhâcir sıfa...
Encyclopedia

BULANIK DERE SOKAĞI
Şişli’nin Paşa Mahallesi yollarından, Barutcular Sokağı ile Buhurlu Sokağı arasında uzanır, Avukat Caddesi ile de bir dört yol ağzı yaparak kesişir. Barutcular Sokağı tarafından yüründüğüne göre bir araba geçebilecek genişlikde, kabataş döşenmiş ve mey...
Encyclopedia

BULGAR HASTAHÂNESİ
İstanbulun en eski husûsî hastahânelerinden biridir. Şişli’de Darülaceze Caddesindedir; 7 kapu numarasını taşır, 1960 - 1961 İstanbul telefon rehberindeki telefon unmarası 480434 dür.
İnşâsına 1897 de başlanmış, 1901 yılında tamamlanmış ve resmi küşâd...
Encyclopedia

BULGARLAR
İstanbul’da oturan Bulgarlar kadimden beri abacılık, seyislik, terzilik, sütcülük, mahalle bakkallığı, koltuk meyhâneciliği, konak arabacılığı, kavaslık, bağçıvanlık, dülgerlik, çobanlık, ırgadlık ile meşgul ola gelmişlerdir; büyük ekseriyetle ayak tak...
Encyclopedia

BUHURLU ÇIKMAZI
Şişli’de Paşa Mahallesi sokaklarından; 1934 Belediye Şehir Rehberinin 18 numaralı paftasında Buhurlu Sokağı ile Kuyu Aralığı arasında gösterilmişdir. Gaayet dar, inişli, zemini kayalık, dere yatağını andırır bir yoldur; üzerindeki dört beş ev dar gelir...
Encyclopedia

BUHURLU SOKAĞI
Şişli’nin Paşa Mahallesinde, Feriköy Kuyu Sokağı ile Buhurlu Çıkmazı arasındadır, sağa sola kavisli, meyilli, yarı kabataş döşeli yarı toprak bir yoldur. Bulanık Dere Sokağı ile bir kavuşağı vardır. Ahşab ve kâgir karışık ve çoğu teker katlı olan evler...
Encyclopedia

BURAK (Râtib Tâhir)
Karikatürist, ressam, gazeteci, siyaset adamı; 1903 de İstanbul’da doğdu; Mehmed Tâhir Beyin oğludur, annesinin adı Emine Sâime Hanımdır.
Üsküdar Ravzai Terakkî Mektebinde ve Üsküdar Lisesinde okudu, 1921 de Yüksek Deniz Ticâret Okulunu bitirdi, 1935 ...

