Eski bir ağırlık ölçüsü, dirhemin altmış dörtte biri; eczacı - attarlar, bâzı hurda kıymetli taşların ağırlığını tesbitde kuyumcular kullanırdı. 1 okka = 400 dirhem 1 dirhem = 4 denk 1 denk = 4 kırat 1 kırat = 4 buğday 1 buğday = 4 fitil ...

On yedinci asrın ortasında, Dördüncü Sultan Mehmedin pâdişahlığının ikinci yılı olan 1649 da, Üsküdar arasındaki Bulgurlu Dağı (Küçük Çamlıca) eteklerinde, İstanbulda Atmeydanında katliâm edilen kapukulu sipâhilerinin kan dâvâsını göderek İstanbul üzer...

1945 ile 1950 arasında İstanbul’un sazlı içkili gazinolarında büyük şöhret yapmış bir okuyucu bayandır; bilhassa halk türküleri okurdu, bu satırların yazıldığı sırada ise, çoktan piyasadan çekilmiş ve unutulmuş bulunuyordu. Hal tercemesi elde edilemedi...

Hayatı hakkında en küçük bir bilgi edinemediğimiz bir halk şâiri, takma isim de olabilir; 15,5 X 24 santim eb’adında dört sayfadan ibâret ve “Oku beni” adı altında neşretdiği bir kaç parça risâlenin üstünde saz ve söz sâhibi olarak ismi yazılıdır, faka...

İngiliz diplomat ve edîbi, İstanbulda Yassı Adada, bu adanın şimal sâhilinde son zamanlara kadar harâbeleri duran muazzam deniz köşkü - şatoyu yapdıran İngiliz elçisi (Yassı Ada bir askerî üs olduktan sonra bu şato harâbesinin ne olduğunu bilmiyoruz); ...

Mâsum ve temiz aşk ve alâka yahud fuluş yolunda kadın ile erkeğin buluşma imkânları ve yerleri, zamanımızda sayılamayacak kadar çokdur. Fakat türk kadınının örtü altında bulunduğu devirde ve bilhassa meşrûtiyetden evvel bir afîfe nigârın, hafif meşreb ...

Aksaray’dadır. Aksaray ve civarının temâşâ zevki ve ihtiyacını karşılamak gaayesi ile iş adamlarından Çiçek Palas’ı işleten Turan Esenteepe tarafından finanse edilerek 1959 - 1960 arasında Tevhid Bilge topluluğu ile (B.: Bilge, Tevhid) Zühal Pasaj - İş...

1954 yılında Cemal Köseoğlu tarafından Aksaray’da kurulmuştur. Seyirci istiab haddi 1000 kişi olup, 14 kadar memur ve müstahdem çalıştırılmaktadır. 1960 senesine kadar hiç restorasyona tâbi tutulmayan sinema binası, buna rağmen her sene yağlı boya, bad...

Ortaköy’de, Ortaköy Deresi Sokağı ile Ortaköy Kuyu Sokağı arasında uzanır; iki araba geçebilecek genişlikde, paket taşı döşenmişdir; Ortaköy Deresi Sokağı tarafından gelindiğine göre, önce hafif bir yokuş olarak başlar, sonra düzleşir; sağ kolda Münasi...

Argo; bir müsekkir (rakı, şarab) ile kendini bilmiyecek hâle gelmiş; yâhud bir uyuşturucu madde ile (Heroin, esrar) kendinden mutlak şekilde geçmiş; misaller: Bir hâneberduş anlatır: — Sarı bugünlerde tutuyor. bende beş kâğıd vardı, benden senden, ben...

Buharlı gemilerin henüz bulunmadığı devirlerde (B.: Buğ Gemisi), İstanbul Limanı ile diğer limanlar ve iskeleler arasında seyrü-sefer eden gemiler, İstanbul Limanında ya lenger atıp yatar, ya kıçdan palamar atıp sâhile çakılmış büyük ağaç babalara bağl...

Garp türkçesinde; “1 — insanda ve hayvanda koku almaya mahsus uzuv; 2 — Öne ve ileriye çıkan şey (Makas burnu, bıçak burnu, gemi burnu, iskele burnu); 3 — Karaların denize doğru uzanan yerleri” Türk Lügatı. İnsan yüzünde, burunun altınla bitişdiği yer...

Onsekizinci asrın namlı meddahlarından Sükkerî Salih Çelebinin anlattığı bir hikâyedir. Vak’a İkinci Sultan Osman zamanında İstanbulda geçer; hikâyenin, İstanbul Üniversitesi Kütübhânesinde türkçe yazmalar arasında bir risâledeki kısa notdan çıkarılan ...

Rumeli ve Anadolu yakasında Karadeniz kıyısında, Yukarı Boğazda ve Boğaziçinde ve kezâ Rumeli ve Anadolu yakalarında Marmara kıyısında koylar, limanlar arasında bir sıra burunlar vardır; balıkçılar, gemiciler ve bir kısmının tabiat güzelliği bakımından...

1885 ile 1890 arasında İstanbulda, bilhassa ayaktakımı arasında çok sevilmiş bir türküdür; yalnız iki mısrâını tesbit edebildik: Bursalı Bursalı Gel bana sen bu salı Üsküdarlı halk şâiri Vâsıf Hoca bize tevdi ettiği notlarda: “Bu türkü 1885 den evvel...

Uzun yıllar Kadıköyünde gazeet serbâyiliği yapmış, bu işe, yalın ayak koşar müvezzilikden başlayarak çok para kazanmış ve zengin olmuş bir adamdır; lâkabı asıl adını unutturmuş şöhretlerdendir, 1938 - 1939 arasında öldü. Türk idi; dört evi, ve her evin...

Boğaziçinde Çubuklu ile Paşabağçesi arasındadır; fıstık çamları ile bezenmiş bir mesîre idi; bilhassa lüfer balığı avı mevsiminde şenlikli olurdu; A. Cabir Vada “Boğaziçi Konuşuyor” adındaki eserinde: “Kanlıca (Bahâî) Körfezinde balık bulunmadığı gecel...

Enfiyenin türkçesi; asırlar boyunca halk, bilhassa ayak takımı yeniçeriler ve sipâhiler enfiyeye burun otu diye gelmiş, ve asker ağzı ile de bu isim bütün Osmanlı İmparatorluğu topraklarına, bu arada arabca konuşulan Suriye ve Mısır’a yayılmış idi; gar...

Beyoğlu İlçesinin Taksim bucağı mahallelerinden; 1934 Belediye Şehir Rehberinin 19 numaralı paftasında Kocatepe, Yenişehir, Bostan, Çukur ve Şehidmuhtar mahalleleri ile çevrilmişdir; sınır yolları şunlardır: Irmak Sokağının bir kısmı, Yenişehir Dere Ca...

Mürekkeb balıkları âilesinden bir deniz mahlûku, Fransızlar ”calmar = kalmar”, rumlar da “Kalamarya” der; aynı âileden “supya”; asıl mürekkeb balığına benzer, sudan çıkdıkdan sonra vücudu pelte renginde olup üstünde uçuk bir mavilik vardır, ve bedeni y...

İmparatorluğun son yıllarında İstanbulda bilhassa avam ağzında hayli meşhur olmuş bir kantodur; ilk dinlenildiği yer, o devrin rağbet gören sazlı ve içkili lokallerinden Pangaltı Gazinosu, kantoya şöhretini temin eden de, o zamanlar burada çalan Kemani...

Eyyubun Gümüşsuyu ve Üçşehidler mahalleleri yollarından; Balıkcıbakkal Sokağı ve Eskiyeni Dere Sokağı üçyol ağzı ile Bülbülderesi Sokağı, Bülbülderesi Mevkii ve Ârif Ağa Sokağının birleşdikleri nokta arasında uzanır; Bağ Çıkmazı, Bülbülyuvası Çıkmazı, ...

Büyükderede piyasa önünde kurulurdu; hudûdu Fonto iskelesinden Barutçubaşı yalısı önüne kadardır. Ekim ayı başından ocak sonuna kadar kurulurdu, daha eskiden yazın da kurulurmuş. Uskumru, palamut, torik, kefal, lüfer vesâir balıklar avlanırdı. Hudûdu i...

Kadıköyde Mühürdar semtindedir; Yenifikir Sokağı ile Gündoğdu ve Gürbüztürk sokakları arasında uzanır, üç araba geçebilecek genişlikde asfalt bir aralık sokakdır. Sokağın üst başında sağ köşede kapusu Yenifırın Sokağında, bağçe kapusu da bu sokak üzeri...