Hadikatül Cevâmiin kaydine göre Kabataş civarında bir mescididir; bu meşhur eser: “Kabataş kurbinde olub bânisi Elhac Ali Ağadır, kabri de oradadır; mescidin mahalleleri vardır, fakat imamlarından biri Ali İspir denmekle meşhur olduğu için mahallesi “A...

Evliyâ Çelebinin kaydine göre, onyedinci asır ortalarında Halicde Südlücede, deniz kenarında bir mâmur bağçedir; böyle muharrir; burasını, Ebüssuud Bağçesi ile İbrahimhanzâdeler Yalısı arasında gösteriyor. (B.: Ebüssuud Bağçesi; İbrahimhanzâdeler Yalıs...

Zeyrek Kilise caminin Haliç cihetinde, Haydar mahallesinde Bıçakcı çeşmesi sokağında Devirhan çeşmesi ile Musa bey sokaklarının sınırladığı adada bir arsada eski bir ayazma mevcuttur. (Yeri için bk. istanbul Belediyesi, İstanbul Rehberi, 1934. pafta 8)...

Fâtihle Cibâli-Unkapanı arasındaki sırt üstünde Haydar ve Kasabdemirhan mahalleleri arasında bir sınır sokakdır; Haydar Caddesi ile Haydar Hamamı Sokağı arasında uzanır. Haydar Caddesi tarafından gelindiğine göre sağ kolda Zeyrek Mehmed Paşa sokağı, De...

Fâtihin Hayda semtinde, adını taşıyan sokakda, Bıçakcı Alâeddin Mescidinin mihrab duvarı önünde, hazinesi bu duvara yamanmış üç yüzlü bir çeşmedir; üstü kiremit örtülü bir piramit çatılıdır. Asıl ana çeşme, geniş klasik teknesi ile orta yüzdedir; iki y...

âyyubda Düğmeciler mahallesi sokaklarındandır. (1934 Belediye Şehir Rehberinin 9 numaralı paftası). Zikredilen şehir rehberine göre, Düğmeciler Caddesinin devâmı uzun bir yol olan isimsiz sokak ile Kurukavak Caddesi arasında uzanır, aslında Kurukavak C...

Eyyubda Düğmeciler Mahallesinde Düğmeciler Mektebi sokağı başında tek selvi altında bir kabirdir. Şâhidesi kitâbesiz büyük bir köfeki taşıdır. Halka ağzında dolaşan rivâyete göre Fâtih Sultan Mehmedin bıçakcılarından olub İstanbul muhâsarası cenginde ş...

Fener ilçesinin Haydar Mahallesi sokaklarından; Haydar Caddesi ile Bıçakcı Çeşmesi sokağı arasında uzanır, bir araba geçecek genişlikde, kabataş döşeli, meyilli bir sokakdır. Beş katlı beton bir yapı olan Bozkurt adlı bir apartman müstesnâ, hemen hepsi...

Eyyubda Düğmeciler mahallesindedir; 1934 Belediye Şehir Rehberinde bu semti ihtivâ eyliyen 9 numaralı paftada gösterilmemiştir; Bıçakcı Eyyub Sokağını Düğmeciler Caddesine bağlayan Düğmeciler Mektebi sokağı ile Düğmeciler caddesi arasında bir aralık so...

On yedinci asrın ilk yarısında kapukulu sipâhilerinden namlı bir zorba; asıl adı tesbit edilemedi; Dördüncü Sultan Murada karşı hicrî 1041 (milâdî 1631) ihtilâline iştirâk etmiş, kurulan ayak divânında (B.: Ayak Divanı), o târihde henüz yirmi üç yaşınd...

Kuzguncukda, Îcâdiye Caddesi ile Menteşbağı Sokağı arasında uzanır. İcâdiye Caddesi tarafından gelindiğine göre sağ kolda Bamyacı Sokağı ile bir kavuşağı olup Menteş sokağı ile bir dört yol ağzı yaparak kesişir. Sol kolda Yanık mektup ve Meşrûta sokakl...

Vak’anüvis Râşid Efendi hicrî 1082 (milâdî 1671) vekaayii arasında “garibei hikmeti samendâniye” başlıklı bir fıkrada bahsediyor ve maalesef bu garib hattatın adını yazmıyor: Bir ârıza ile iki elleri bileklerinden ve iki ayakları da topuklarından düşmü...

Mecâzi deyim; kadim giyim eşyasından olan kaftan tarihe mal olmuş bulunduğu halde bu deyim İstanbullu ağzında hâlâ kullanılmaktadır; “lâyık, münâsib, uygun” mânasındadır; bilhassa bir işin, bir mevkiin ehline verilmesinde kullanılır; misâller: Tıb tahs...

Bir Ermeni mazbaacısıdır. 1842 de Ankara’da doğmuştur. 1912 de henüz hayatta idi. 1873 de, K. Baronyan ve S. Bardizbanyan’la birlikde şirket halinde bir matbaa tesis etmiş ve şirketin feshinden sonra, Çakmakçılarda,Sümbülü Hanıma yerleşerek orada da er...

On altıncı asır şâirlerinden; aslı İranlıdır; İranda Dergüzin’de doğmuş, 1560 da İstanbulda ölmüşdür. Bir âmâ idi, çağdışı ve eski şâirlerin en güzel şiirlerinden on binlerce mısrâ hâfızasında, ezberinde idi, sohbeti son derece tatlı bir meclis adamı v...

İstanbulun kühânîler, hânederduş pırpırılar, argosunda “şeref”, “haysiyet”, “nümâyiş”; misâl: — Biçimini bozdurtma bana!.. Fakat o gürûh ağzında “biçimsiz”, şerefsiz, haysiyetsiz mânâsına gelmez, halk ağzındaki mânada kullanılır, tavır e hareketleri mü...

On yedinci asrın birinci yarısında yaşamış namlı celvetî şeyhlerinden Zâkirzâde Abdullah Efendirnin bir kısım şiirlerinde kullandığı mahlesi. Babasının adı Zâkirbaşı Şaban Efendidir. (B.: Abdullah Efendi, Zâkirzâde).

Ferid Devellioğlunun “Türk Argosu” adlı eserinde kaydına göre İstanbulun külhâniler hâneberduşlar argosunda “utandırmak”; müellif şu misâli veriyor: “Herifi öyle bir biçimlediler ki....”.

Mora ihtilâli yıllarında Eterya gizli ihtilâl komitasının muhâberâtında kullanılan şifrede “Metropolidler” karşılığı. Bibl.: Cevdet Tarihi. XI.

Osmanlı Devletinin kuruluşundan “Tanzimat Devri” denilen uyanık istibdad devrine kadar eski idâre teşkilâtinde İstanbul, “Nefsi İstanbul” “Eyyub”, “Galata” ve “Üsküdar” olmak üzere birbirinden asla ayrılmaz bir arada dört şehir kabul edilmiş idi; Eyyub...

Rûmî 1310 ile 1315 arasında melek simâ güzelliği ve ayrıca sesinin de son derecede halâveti ile Tersâne muhitinde büyük şöhret kazanmış bir mürâhik delikanlı idi. İnce uzun boylu, taşıdığı bahriyeli forması icâbı bıçkın meşreb olub, tulumbacılığı da ga...

1890 ile 1895 arasında Beşiktaşda Has Fırın yanında güzelliği ile meşhur bir yorgancı kalfası idi, o devrin kendi boyundan bütün gençleri gibi tulumbacılık âleminde de şan vermişdi. Karadeniz yalısı uşağı bir bıçkın olub Tophâne kâtiblerinden Üsküdarlı...

Kendine mahsus ve an’anevî olarak yeşil çuha kaplı bir masa üzerinde fildişinden üç bilâ ve isteka denilen yine kendine mahsus şekilde değneklerle oynanan mâlûm ve meşhur oyun; dikkat, el hüneri, ibtidâi de olsa bir fizik ve hendese bilgisi, hiç olmazs...