1934 Belediye Şehir Rehberinde Boğaziçinde İstinye Köyünün sokaklarından, Yalıboyundaki İstinye Caddesi ile Kayıkcı Hüsnü Sokağı arasında uzanır bir dirsekli bir sokakdır; İstinyenin Vapur İskelesi tarafındaki kısımdadır (Pafta 22/İstinye). Yerine gidi...

“Aslı farsça çaruğ, isim, gönden yapılan ayakkabı” (Hüseyin Kâzım, Büyük Türk Lûgati). Zamanımızda pek nâdir rastlanır, fakat yakın geçmişe kadar İstanbul sokaklarında görüle gelmişdir; ayağı çarıklı olmak da İstanbula yeni gelmiş olmanın alâmeti fârik...

Bıyıkları yeni terlemiş delikanlı yüzü için kullanılmış eski bir deyim; dilimize farscadan mal edilmişdir, “çâr” farsca dört, “ebrû” kaş, “çârebrû” dört kaş, dört kaşlı demekdi, doğrudan türkcesi de çok kullanıla gelmişdir; bilhassa kalender meşreb şâi...

İstanbulda yazın, yaş meyva ve sebze bolluğu aylarında sokakların kenarlarına sebze meyva sergileri kurulur, manav madrabazlar da çırakları ile beraber, bu sergilerde yapdıkları çardaklarda yatarlardı, bekâr uşakların bu sûretle mahalle aralarında gece...

At ile çekilir frensiz yük arabalarında yokuş aşağı inerken fren yerine kullanılır bir demir parçasının adı; içi, tekerlek girecek şekilde oyuk, bir ucu, çarık ucu gibi yukarı kalkık olup bu ucundan arabaya, bir zincirle bağlı bulunur; ağır arabanın yo...

Birinci Cihan Harbi içinde İstanbulda derin akisler yapmış, acı ve tatlı çok zengin hâtıra bırakmış bir Macar operetidir; bestekârı Emre Kalman’dır; İstanbul’da ilk temsilinde primadonna Kadri Miloviç (Silva rolünde) hem sesi, hem de güzelliği ile İsta...

İstanbulun yalın ayaklı pırpırı hâneberduşları, hırsızlar ve yankesiciler argosunda para kesesi”, “para cüzdanı”, “içi dolgun para cüzdanı”: misâl: İki serserî yarı çıplak, kara kuru, tazı gibi bir oğlan üzerine konuşur: — Şu piçi bildin mi? — Kantarm...

İstanbulda Çardak İskelesinde İstanbul Kadısı adına bulunan geniş yetkili memur - hâkimin unvânı; hem esnaf arasında, hem de esnaf ile çardak eminliği arasında çıkan dâvâlara bakar, hem de adamları vâsıtası ile o geniş ve zengin piyasa muhitinin narh n...

“İstanbul Sarayında pâdişâhın husûsî hizmetinde bulunan ve Enderûnu Hümâyunun büyük zâbitlerinden olan dört zâti beyan husûsunda kullanılır bir tâbirdir. Bu dört zât Hasodabaşı Ağa, Silâhdar Ağa, Çuhadar Ağa, Rikâbdar Ağadır. Pâdişaha mârûzatda bulunma...

“Şoför argosunda otomobilin dış lâstiği: “— Çarıkları yenilemeli...” (Ferid Devellioğlu, Türk Argosu). Burada, son 15 - 20 yıldanberi eski otomobil dış lâstiklerinin Anadoluya sevkedildiklerini, ve onlardan Anadoluda, gönden daha ucuza mal olan lâstik...

Eski İstanbul - Bağdad kervan yolu üzerine ve İstanbul şehri sınırı içindeki menzillerden biri, ve bu menzilde bir çeşme; Bostancıya varmadan (B.: Bostancı) az önce bir mevkîdir; İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi doçentlerinden Dr. Semavi Eyice ...

Bir tek hamamdır; on altıncı asır yapısıdır; asırlar boyunca hayli tâdile uğradığı muhakkak olan câmekân kısmı hayli genişdir, ortada fıskıyeli küçük bir havuzu bulunup sağda iki basamak merdivsn ile çıkılır sed üstünde bir peyke ile beş soyunma bölmes...

Müstatil plânlı, dört duvar üzerine kiremitli ahşab bir çatı ile kapanmışdır; bodurca minaresi ile şirin bir mesciddir; bir kitâbesi görülemedi ve bânisinin adı tesbit edilemedi. General H. Râif AYYILDIZ Çatalca’da Ferhadpaşa Mahallesi Mescidi (Resim...

Okulun bağçe duvarının bir köşesinde ve duvarın sokak yüzüne konmuş, cebhesi mermer kaplı bir çeşmedir, 1936 - 1950 arasında yapılmışdır; dikkate değer en önemli hüviyeti mermer kabartma bir plâk taşımasıdır ki o tarihlerde Çatalca Orta okulunun resim ...

Bu kasabanın güzel eserlerinden biridir; 1962 yılında bir akar çeşme olduğu halde gaayetle harab durumda idi, üst kısmı yıkılmış, güzel bir sülüs hat ile kitabesinin baş tarafı da yok olmuşdu; bu kitâbenin bir tâmir kitâbesi olduğunu tahmin ediyoruz: ...

Kasabanın İstanbul tarafı kenarında, hamam civârındaki meydandadır; Çatalcanın süslerinden biridir, fakat belediye tarafından kaldırılması düşünüldüğü 1962 de esef ile işidilmiş idi; kimin hayırı eseri olduğu tesbit edilemedi, lâtin asıllı türk harfler...

Ali Paşa Camiinin karşısındadır; 1962 de teknesi ve yalağı tamâmen toprağa gömülmüş, susuz, yok olmağa terkedilmiş bulunuyordu. Çatalcanın îmârı, bu gibi eserlerin tâmir ve ihyâsı ile olur demek lâzımdır. Çatalca Alipaşa Çeşmesi (Resim : Sabiha Bozcalı)

İlçe merkezi olan Çatalca kasabasında her yıl 5 ekimden 10 ekime kadar altı gün devam eder bir panayırdır. Panayır yeri Çatalca tiren istasyonu yakınında, istasyon ile kasaba arasındaki geniş bir çayırdır; eşyâ, e bilhassa büyük bir baş hayvan panayırı...

Hüseyin Kâzım Bey Büyük Türk Lûgatında; “Döşemelik ve yasdıklık bir nevi dokuma” diyor. Antikacı Nureddin Rüşdi Büngül “Eski Eserler Ansiklopedisi” adı eserinde şunları yazıyor: “Bir metro kadar uzunluğunda ve 50-60 santim eninde eski kabartma halı yas...

Beşiktaşda Vişnezâde Mahallesi sokaklarında; Silhâne Sokağı ile Şâir Nedim Caddesi arasında uzanır; Maçka Meydan Sokağı, Sporcu Âdil Sokağı, Solgun Söğüt Sokağı, Beşiktaş Kireçhâne Sokağı ve Dibekci Kâmil Sokağı ile kavuşakları vardır (1934 Belediye Şe...

Nâmı diğerle Üçkulak Necdet, 1961 yılında çalışmış dört kişiden mürekkeb bir hırsız çetesinin en faal uzvu, başı; bu adam ile Hüseyin Çoruklu, İhsan Öngü ve Sabahaddin Ünüstü (Kafakol Sabahaddin) den mürekkeb hırsız çetesine aralarında “Toptan Götür An...

Kasımpaşanın Çatma Mescid Mahallesi sokaklarından; Çatmalı Mescid Kuyu Sokağı ile Tepebaşı Caddesi arasında uzanır, bir araba geçebilecek genişlikde kabataş döşelidir, bir araba geçebilecek genişlikde kabataş döşelidir, kapu numaraları 1 - 9, 2 - 14 ol...

Küçük Ayasofya civârında, Marmara surlarında aynı adı taşıyan kale kapusunun dışında deniz kenarında bir mescid idi; bânisi Fâtih Sultan Mehmed devri adamlarından Kasabbaşı Pîri Ağaâdır, kabrinin nerede olduğu bilinmiyor. Bu mescid zamanımızda mevcud d...

“İstanbul surlarının Marmara kıyısındaki kapularından; Kadırga Limanı civârındadır, kendi adı da semt adı olmuşdur; bu kapu 1532 senesinde bir zelzelede çatlamış olduğu için o zamandan bu yana bu isim ile anıla geldiği söylenir; bu kapunun yanında, kal...