İkinci Sultan Mahmud’un ilk saltanat yıllarında Tophâne hamamlarından birinin külhanbeylerinden olup semtinde güzelliği dillere destan olmuş bir genc (B.: Külhanbeyi); hakkında Derviş Vahdet adında bir kalenderin şu manzûmesinden gayri en küçük bir kay...

Tekfur Sarayı civârında idi, Hadikatül Cevami: “Mescidi mezbur kale duvarına karşıdır, bânisi Sekbanbaşıdır, mescidin mihrabı önünde medfundur, mektebi ve mahallesi vardır” diyor. Bu mescid zamanımızda mevcud değildir. Edirne kapusunda sur dışında Hoca...

Matbaacı, 1862 de Yenikapu’da doğup 6 Nisan 1923 de yine İstanbul’da vefat etmiştir. Önce hakkâklık yapmıştır. Matbaasını 1880 de Râsim Paşa Hanında tesis etmiştir. Müteakiben 1890 sıralarında Sultanhamamında Fındıklıyan Hanına nakletmiştir. Bilâhare ...

Fener Haniyesinin Avcubey Mahallesi sokaklarından (1934 Belediye Şehir Rehberinde Pafta No. 8 de 110); Şadan, Kantarcı Ali ve Karagözcü sokaklarının kavuşdukları nokta ile Hoca Çakır Caddesi arasında uzanır; Kaariye İmâreti Sokağı ve Ulubadlı Hasan Sok...

Halk ağzı deyim: “Tuttuğunu bırakmaz, yolar adam; gaasıb; para canlısı”; iğrenc kötü sıfatlardandır; misaller: * Çıkdı bir çakır pençe Sattı babam evini Ayırd etme anın sen Karıncası devini Açam görün ağlayın Yüreğin alevini Aparamadı yalnız Asâlet ...

Ermeni asıllı asker tabiblerden. 1851 de Diyarbakırda doğmuş ve 1947 Mart ayında Paris’de vefat etmiştir. Pederinin adı Arakeldir. Bibl. : K. Pamukciyan, Not.

Eskiden İstanbul’da büyük konak hayatında çamaşırı bu iş ile vazifelendirilmiş câriye ve halayıklar, bunların arasında da bilhassa zencî halayıklar yıkardı; hattâ orta halli bir âilenin bile çamaşır yıkayacak bir halayığı bulunurdu. Bâzan da bir gündel...

Farsca “câmeşur” dan türkçeleşdirilmiş isim: kirlendikce yıkanan giyim eşyâsı; don, gömlek, mintan, zıbın, entâri, çorab, mendil, çevre. Çarşı hamamlarında müşteriye çıkarılan havlu, çevre, peşkir, peştemallara da çamaşır denilir; ev hayatında ise bu e...

Dilimize fransızcadan alınmışdır, asıl şekli “çârpâre” (dört parça) dir; oyuncu kız ve oğlanların (çengi ve köçeklerin) parmaklarına zil yerine takdıkları iki parça tahtadan yapılmış şak şak şekli bir çift tahta kaşığa benzediği için avam ağzında “kaşı...

Meşhur ağaç; Adaları, Çamlıcayı göz önüne getirdiğimiz vakit, İstanbulun günlük hayatından deniz kadar çamın da yeri olduğunu görürüz. Hele sahil çamı, fıstıkçamı İstanbul semtlerinin minareler kadar karakteristik ağaçlardır. Ne var ki, halk, bahçıvan,...

Hadikatül Cevâmiin kaydına ve Mühendishânei Berrii Hümâyun talebeleri tarafından yapılmış 1836 tarihli İstanbul Camileri Haritasına göre Şehzâde Camiinin güneyinde ve pek yakınında bir yerde idi; Hadikatül Cevâmi şu mâlûmâtı veriyor: “Şehzâde Camii kur...

Osmanlı İmparatorlarının sarayında Enderun adı altında toplanmış Zülüflü Ağalar (Saray İç Oğlanları) teşkilâtında Seferli Koğuşu zülüflerinin birinci zâbitaninin unvânı (B.: Enderun; Zülüflü Ağalar; Seferli Koğuşu; Topkapusu Sarayı). Seferli Koğuşunun ...

Fabrikatör, iş adamı; Edirnekapu dışında Şehidlik arkasında Topcular - Râmi caddesinde “Hârun Çam Kollektif Şirketi Zirâî ve Sınaî Makinalar İmal ve İhrac Fabrikası” nın kurucusu; 1910 da İstanbulda doğdu, babası Hüseyin Hüsnü efendi, annesi Ayşe hanım...

Kereste tüccarı, bu İstanbul Ansiklopedisinin büyük kıt’ada yarım kalmış ilk baskısında R. E. Koçu’nun iş arkadaşı, asli ve necib bir dost, büyük eserin neşri için koyduğu sermâyeyi geri çekdikten sonra, güçlükle idâmei mevcudiyet eden İstanbul Ansiklo...

Kalender meşreb şâirler tarafından “Şehrengiz” adı verilen manzum risâlelerle medhedilen esnaf güzelleri arasında çamaşırcı civanlarına da rastlanır; şehrengiz yollu yazılmış ve “Hûbannâmei Nevedâ” adını taşıyan manzum mecmuada çamaşırcı civanı şu üç b...

Küçük Çamlıca’da 4 katlı, ahşap, fakat mimarî tarz bakımından fevkalâde ince bir binadır. Bu bina, İkinci Sultan Abdülhamid devrinin son senelerinde (1887), Hicaz Umumî Valisi Müşir Ahmed Râtib Paşa tarafından (B.: Râtib Paşa, Ahmed) yazlık bir köşk ol...

1928 de Vefâl Muhteşem Kural’ın himmetiyle kurulmuşdur. Futboldan başka voleybol da oynanmaktadır. Müsbet çalışmaları ile federe oldu; hâlen ikinci kümeye dahil kulüplerdendir. Kulübün forması kurucusunun hâtırasına nisbetle Vefâ Kulübünün denkleri, “Y...

Kısıklıda Bulgurlu Caddesindedir. Geniş bir avlu ortasında, zemin katı ile üç katlı beton bir binâdır. 1916 da Selâhaddin Eyyubî İlk Okulu, Kısıklıda kirâ ile tutulan Hüseyin Fikri Beyin köşkünde, biri ana sınıfı olmak üzere kız ve erkek çocuklar ayrı ...

1936 yılında kurulmuşdur, idâre merkezi Beyoğlunda Sıraserviler Caddesinde 75 numaralı binâdadır; Çamlıcayı sevenler ile orada evvelce oturmuş veyâ hâlen oturmakda olanlar arasında âilevî dostluklar, edebî sohbetler, akademik toplantılar, sanat ve fiki...

Kısıklı Alemdağı Caddesi üzerindedir; yedi dönüm çamlık, çiçeklik bağçe içerisinde, etrâfı açıklık, denize nezâreti olan iki katlı kâgir bir yapıdır. 1959 yılının haziran ayında 27 yataklı bir hastahâne olarak göğüs hastalıkları mutahassısı Dr. Nüzhet ...

Çamlıca muhitinin gencleri nezih bir hava içinde toplamak gaayesi ile kurulmuş bir kulüpdür; kuruluş tarihi 1956 dır; bu kulübün tesîsinde merhum avukat Hâmid Bilginalp’ın büyük himmeti ve emeği geçmişdir. Kurucuları şu zatlerdir: Feyzi Kale, Hâmid Bil...

Kadıköyünde Acıbademde, Acıbâdem - Çamlıca yolu üzerindedir; bağçesi çiçeklerle bezenmiş üç katlı şirin bir binâda tesis edilmiş; binâ da 1958 de doğum evi olarak inşâ edilmiş ve 1959 da amme hizmetine açılmışdır; sâhibi ve kurucusu Dr. Bayan Celâdet D...

Tekel İdâresi tarafından 1961 yılında çıkarılmış Amerikan tipi ambalâjlı ve menta esanslı yuvarlak uzun ve ağız tarafı sünger kâğıdlı bir sigaradır; ilk çıkdığı zamanlar 20 sigaralık bir paketi 150 kuruşa satılmış, İstanbulda pek rağbet görmüş, hattâ k...

Yalnız Evliyâ Çelebide rastladığım bir kayde göre 1656 ile 1657 arasında Dördüncü Sultan Mehmed tarafından yaptırılmış bir hünkâr kasrı idi; büyük muharir şöyle kaydediyor: “Orada pâdişâhımız kendilerine mahsus Bağı Cihan nâmı ile bir bağçesi âli yaptı...

Hâlen Kadıköyü ile Haydarpâşa iskeleleri arasında işleyen sandalcıların hepsi Çankırının Apsarı köyündendir. İstanbul iskelelerinde kayıcılık, sonra sandalcılık eskiden gedik usûlüne bağlı idi (B.: Gedik); hem yakıların sayısı dondurularak tesbit edilm...