“Fâtihde Nişancı Mehmed Paşa camiinin avlu kapusu karşısındadır; cebhesi mermerden yapılmış, ayna taşı kabartma tezyihatlıdır. Üç beyitlik kitâbesinin târih beyti şudur: Vehbiyâ cevher târihi verir tab’a safâ “Bî adîl âbı revan kıldı Ebûbekir Ağa” 120...

Onyedinci asrın ikinci yarısında ve onsekizinci asır başlarında yaşamış bir hattat ve şâir; aslı Şirvanlı olub çağdaşları arasında “Acem Bekir Efendi” diye anılırdı; çeşidli hüner ve mârifet sahibi idi. Sülüs ve nesih yazıyı memleketinde öğrenmiş, sonr...

“Aksarayda Çakırağa Camii karşısındaki taş mektebe bitişikdir; üç beyitlik kitâbesinin tarih beyti şudur: Didim bir mısrai dilcû ile Rahmi ana tarih “Ebûbekrin için mâ âbı zemzem çeşme sârından” 1137 (M. 1724 - 1725) “Bânisi Ebûbekir Ağa Divan başç...

İkinci Sultan Abdülhamid devrinde yaşamış kibar bir yosma hanım; Göztepede yazlık köşkünün bulunduğu bir sokak onun adını taşır (B.: Ebru Sokağı). Şu türkü zamanında onun için çıkmışdır: Ebrûnun ebrûleri o hançer ebrûleri Çileden çıkarıyor toy uşaklar...

“Eyyubda Bahâriyede Şahsultan Camii civârında eski Karakola bitişik bir çeşmedir; kesme taşdan yapılmış büyük haznesinin üstüne sarılan bir asmanın gölgesi altında pek lâtif görünüşü vardır. Teknesinin ön kenarı kırılmış ise de diğer yerleri sağlam idi...

Onsekizinci asır hattatlarından, aslı Kastamonuludur; genç yaşında İstanbula gelmiş, yazıyı zamanının büyük üstadlarından “Yayla İmamı” lakabı ile meşhur Ramazan Efendiden öğrenmişdi. Mimaracem Tekkesi şeyhi Habîbî İsmail Dede Efendiye intisab etmiş, o...

Onsekizinci asır hattatlarından; Kesriyeli Ahmed Paşanın oğludur. Medrese tahsili görmüş, devlet kalemlerinde hizmet etmiş, bu arada yeniçeri kâtibliği de yapmışdır. Bibl.: Müstakimzâde, Tuhfei Hattâtin

Bekir Paşa diye de anılır; Mühendishânei Berrîi Hümâyundan yetişmiş ilk asker mühendislerden, Askerî Matbaanın hakikî kurucusu denilmeye lâyık bir sîmâ; doğum tarihi bilinmiyor, Mühendishânenin ilk sınıfının baş kalfası (öğretmen yardımcısı) Hacı Ömer ...

Onsekizinci asır şâir ve hattatlarından ve İstanbul kibarlarından; Onyedinci asır ortalarında Zurnacı Mustafa Paşanın sadrıâzamlığında başdefterdar olmuş Karagöz Mehmed Paşanın oğludur; Mustafa Paşanın sadrıâzamlığı ancak birkaç saat sürmüş, bu kısacık...

Üçüncü Sultan Selim devrinin Nızâmı Cedid tarafdarlığı ile tanınmış ricâlinden; aslı Safranboluludur; genc yaşında İstanbula gelmiş ve hemşehrilerinin delâleti ile Darbhâneye hammal olarak girmişdir. İsmini okuyub yazacak kadar yazı bilir, başkasına mu...

Onsekizinci asır hattatlarından; aslı Erzincanlıdır, pek genç yaşda İstanbula gelmiş, Küçükruznâme Kalemine girmiş, orada kâtiblerden Seyyid Ali Efendiden sülüs ve nesih yazı öğrenmiş, sonra Divân-ı Hümâyun kâtibleri arasına alınmış ve orada divânî ve ...

Onyedinci asrın ikinci yarısında ve onsekizinci asrın başında yaşamış bir hattat; 1660 - 1661 arasında İstanbulda doğmuşdur, Ahmed Efendi adında bir zâtin oğludur; sülüs ve nesih yazıyı Eyyublu Suyolcuzâde Mustafa Efendiden öğrenmişdi. Kaariye Camii ci...

Onyedinci asır sonu ile onsekizinci asır başında yaşamış hattatlardan, “Eski Bekir” lâkabı ile anılır, sesi de gaayetle güzel olduğu için hünkâr müezzinliği yapmışdı. Yazıyı “Karakız” lakabı ile meşhur Hocazâde Mehmed Enverî Efendiden öğrenmiş, bilhass...

Onsekizinci asır hattatlarından; aslı Diyarbekirlidir, sülüs ve nesih yazıyı memleketinde öğrenmişdir; hicrî 1162 (M. 1749) de seyahat ve ziyâret kasdı ile İstanbula gelmiş, fakat hastalanarak aynı yıl içinde İstanbulda misâfir iken vefat etmişdir. Bib...

Geçen asır ortasında İstanbulun namlı tönbekicilerinden, dükkânı Eminönünde Asmaaltında idi; “içimi güzel, kokusu hoş Şîraz tönbekisi” bulunduğu gazete ile sık sık ilân ederdi. Hayatı hakkında başka bilgi edinilemedi.. Bibl.: Tercemânı Ahval Gazetesi

Onsekizinci asır hattat ve kemankeşlerinden; sülüs ve nesih yazıyı amcası hattat Derviş Aliden öğrenmişdi. Hayatı hakkında başka kayde rastlanmadı. Bibl.: Müstakimzâde, Tuhfei Hattâtin.

Hırsız, kaatil; 1301 ile 1311 (M. 1883 - 1894) arasında Tophânede mîrî fırın pasacısı 17 - 18 yaşlarında bir genç iken hemşehrilerinden birinin bekâr odasında misâfir kaldığı gece bir gümüş koyun saati çalmışdır. İstanbul Mahbushânesinde damağalarından...

Geçen asrın ikinci yarısında yaşamış ünlü remilci - falcı; aslı magribî idi, Tunuslu yahud Cezâyirli idi; İstanbula ne zaman geldiği bilinmiyor, Nuruosmâniye Caddesinde bir dükkânı vardı, gelenlere remil dökmek sûreti ile fal bakar, geçinirdi. Uzun boy...

Tahsin Öz “İstanbul Câmileri” isimli eserinde bu isimle Ayvansarayda bir mescid kaydediyor ve: “Yapıldığı tarih tesbit edilemedi, eser kalmamışdır” diyor. Ayvansarayda Ebuzer El - Gaffârî’nin merkadi yanında Çınarlıçeşme Mescidi adı ile anılan bir mesc...

Arab harfleri ile yazılışı Ebû Zerr-il Gıfârî diye de okunur; eshâbı kirâmdan, arabların İstanbul muhasarası şühedâsından; Ayvansarayda Çınarlıçeşme Mescidi yanında bulunan kabri XVIII. yüzyılın ilk yarısında Sadrıâzam Şehid Ali Paşa tarafında gördüğü ...

XVI. yüzyılda Tophânede sırt üstünde limana, Marmaraya ve Anadolu yakasına fevkalâde nezâreti olan bir konak ve bağçe idi; zamanında çok meşhur olan bu binâ ve bağçe hakkında bilinen bir şuerâ tezkiresi müellifi olan Atâî Çelebinin bir satırlık bir “me...

“Yok olmuş bir çeşmedir, Çinili Köşk Müzesine kaldırılmış kitabe taşının tarih beyti şudur: Bu çeşmeyi göricek tarihini melekler “Kevser oldu sebil Allah içün” didiler 1015 (M. 1606 — 1607) “Bânisi Şeyhülislâm Ebülmeyâmin Mustafa Efendidir. B.: Musta...

Osmanlı müverrihleri tarafından İstanbulun fâtihi İkinci Sultan Mehmede verilmiş unvan, “Fethin Babası” anlamındadır, bugün sâdece “Fâtih” diyoruz (B.: Mehmed II. Fâtih Sultan Mehmed).