1934 Belediye Şehir Rehberine göre Boğaziçinin Rumeli yakasında Yeniköy’ün sokaklarından; köyün güney kısmındadır; yerine gidilip şu satırların yazıldığı sıradaki durumu tesbit edilemedi (haziran, 1964).

Çatalca ilçesinin Karacaköy bucağı köylerinden; 1960 sayımında nüfus 1370 kişi idi; Karadenize yakın olmasına rağmen dağlar arasında bulunması dolayısı ile deniz görmez, etrâfı ormandır, halkı kömürcülük ve odunculukla geçinir. Eskiden bir Rum köyü ike...

Geçen asır sonlarında Üsküdarda Bağlarbaşında meşhur bir yazlık gazinodur; işinin ehli Yani adında bir rum tarafından işletilir idi ki, Üsküdarlı Vâsıf Hoca bu meyhâneci için: “1885-1890 arasında yirmi yaşlarında gaayetle mahbub delikanlı idi, gözlerin...

1959 yılı mayısında işlenmiş ve İstanbul zâbıtası tarihinde “Sandık Cinâyeti” adı verilmiş iğrenç bir cinâyetin kurbanı 24 yaşında genç, güzel ve müteverrim bir terzi kadın; İstanbulda İçlevend’de kira ile oturduğu bir evde sözde nişanlısı, evli ve iki...

Arab asıllı eski türk harflerinden vav harfi dinî edebiyatta “Vallâhü” kelimesinin kısaltılmışı olarak ve “Vâvü kısem”, “and vavı” denilir. Arab asıllı harfler ile eski türk hat sanatında (yazı, kaligrafi sanatında) and vavı, bâzı camilerin, çeşmelerin...

İstanbul şehrinin içindekinden gayri civârında bulunan mandıra, ağıl, eğrek ve çiftliklerdeki bekâr uşağı oğlan ve ırgatların, büyük şehrin âsâyiş ve inzibâtını bozma yolunda zaman zaman türlü vak’alara sebep oldukları görülmüşdür; ve onların zabtu rab...

Eyyub ilçesinin Kemerburyaz nâhiyesine bağlı köylerden; adındaki “alan” kelimesi almak kökünden gelmeyüb meydan mânâsında “alan” dır. Fakat İstanbul civar haritalarında ismi hemen istisnâsız, “çiftlik” kısaltılarak “Çiftalan” diye kaydedilmişdir; bazı ...

Beşiktaş Vapur İskelesi ile Dolmabağçe Sarayının mutbak dairesi arasındaki yalı boyunun eski adı; rivâyet edildiğine göre burada büyük bir yalı varmış ve yalının kapusu üstünde de “çifte vav” yazılı büyük bir levha asılı imiş, oradan kalmış. Rivâyet ed...

1934 Belediye Şehir Rehberine göre Galatanın Ömeravni Mahallesi (Kabataş ve etrâfını ihtiva eder) ile Taksimin Gümüşsuyu Mahallesi arasında bir sınır sokakdır; Gümüşsuyu Caddesi ile Sarayarkası Sokağı arasında uzanır; Gümüşsuyu Caddesi tarafından gelin...

196 orta - taburdan mürekkeb olarak kurulmuş Yeniçeri Asker Ocağının her ortasının yazı veya resim bir alâmeti fârikası var idi ki bunlara “nişan” denilirdi, ve yeniçeriler ortalarının nişanlarını, vücudlarının göğüs, kol, bâzu, el üstü ve baldır gibi ...

“Batı türkçesine rumcadan girmiş isimdir: parmakların ucu ile sıkma.” (Hüseyin Kâzım, Büyük Türk Lûgatı). Târif tam değildir, mübhemdir, “çimdik, bir başkasının yanağını, kolunu, bacağını, veya butunu baş ve şehâdet parmakları ile can yakacak şiddette ...

Eyyub kazâsına bağlı köylerden; Rami Kışlasının güney batısına düşer; Balkan Harbi mühâcirlerinin iskânı sırasında eski Çiços Çiftliğinin yerine kurulmuş bir muhâcir köyüdür. 1960 sayımında nüfusu 204 erkek ve 171 kadın olmak üzere 375 kişi idi. Bir ca...

1927 yılında Kumkapuda Ermeni Patrikhânesi Kilisesinin ilâhicilerinin reisi; mezkûr kilisede, kilise kâtibi Hırant Kuyumciyan ile berâber çirkin bir hırsızlık vak’asında lekelenmişdir. Basına “Kumkapu Kilisesi Soygunu” diye akseden vak’a şöyle cereyan ...

Geçen asırda Galatanın namlı gedikli meyhânelerinden; Galatanın Lüleci Hendek denilen semtinde idi; Tophâne ketebesinden halk şâiri Âşık Râzi tarafından bir manzûme ile şöyle övülmüşdür: Lüleci Hendekde nâmı Çilingir Rindâne cünbüşle destur diyüb gir ...

Haliç bölgesinde Fener ile Balat arasında, Kasımgönani ve Hızırçavuş mahalleleri arasında müşterek uzun bir sokakdır. Kasımgönâni Mahallesinde Hacıriza, Hacıisa ve Sütlâç sokakları ile teşkil ettiği bir dört yol ağzı ile Hızırçavuş Mahallesinde Çorbacı...

Kalender meşreb şâirler tarafından “Şehrengiz adı verilen manzum risâlelerle medhedilen esnaf güzelleri arasında Çilingir civanlarına da rastlanır; şehrengiz yollu yazılmış “Hûbannâmei Nevedâ” adını taşıyan manzum mecmuada Çilingir Civanı şu beyitlerle...

Bilhassa rakı üzerine içki âlemi deyimlerinden: uzun külfete, zahmete katlanmadan, şöyle bir oturup yahut ayak üstü bir kaç kadeh çakmak için kurulmuş veya hazırlanmış içki sofrası, içki tepsisi; deyim, çilingir isminin argo karşılığı “hırsız” mânasınd...

Hal ağzı argo, “rüşvet”; çilingirin her kilidi, her kapuyu açdığnıa göre, rüşvetin gördüğü iş karşısında meçhul parlak bir zekânın bulduğu çok kuvvetli bir argo deyimdir; misâl: — Senin o iş ne oldu? — Bildiğin gibi, sürünüp gidiyor.... — Sen çilingir ...

Üsküdarda Nuhkuyusunda kendi adını taşıyan Çinili Hamam Sokağı üzerinde ve Çinili Camiin hemen yanındadır; on yedinci asır ortasında, cami, bir mekteb ve bir çeşme ile beraber Kösem Mahpeyker Sultan tarafından yaptırılmış bir çifte hamamdır (B.: Kösem ...

Üsküdarda Toptaşında, bir mekteb, bir çeşme, bir sebil ve bir çifte hamam ile beraber Birinci Sultan Ahmedin zevcesi; Dördüncü Sultan Murad ile Sultan İbrahimin anası Kösem Mahpeyker Sultanın hayır eseridir (B.: Kösem Mahpeyker Sultan). Aşağıdaki satır...

Topkapusu Sarayı Müzesinde bulunan 8000 parçaya yakın çin ve bir mikdar da Japon porselenlerinden mürekkeb dünyanın en mühim ve en büyük kolleksiyonuna verilmiş isimdir. Bu eşsiz kolleksiyonun bâzı parçalarını anlatan aşağıdaki notları Müzenin 1933 de ...

Güzel Sanatlar Akademisi Türk Tezyinî Sanatlar Şûbesi Çini Nakış öğretmeni Feyzullah Dayıgil’in Vakıflar Dergisinde intişar etmiş öylesine güzel bir yazıdır ki, bu şehir kütüğünde İstanbul şânındaki eserler arasında adını tesbit etmeği bir vecîbe bildi...

Üsküdarda Toptaşı semti yollarından; Bağlarbaşı Caddesi ile Çavuşdere Caddesi arasında uzanır; Küçük Osman Paşa Sokağı, Köprülü Fadıl Paşa Sokğaı, Kahvecibaşı Sokağı ile kavuşakları vardır. Bağlarbaşı Caddesi tarafından gelindiğine göre, bir arama geçe...