Hicrî 1293 ve milâdî 1876 Türk - Rus harbinde Bulgaristan Türklerinin büyük kaafileler hâlinde önce Batı Trakyaya ve bilhassa İstanbula hicreti, yine o muhâcirlerin ağzı ile “Bozgun” diye anılır. Bozgunun yakın geçmişdeki tarihimizde çok acı hatıraları...

Yeniçeri Ocağının 94. Ortası Haliçde Karaağaç ve civârının muhâfazasına memur idi. Yeni Odalar denilen Aksaraydaki büyük yeniçeri kışlasında bu ortanın efrâdına tahsis edilmiş koğuşlar, bütün emsâli gibi “94 Kışlası” diye anılırdı. 94 Kışlasında pek mü...

Eminönü İlçesinin Alemdar Nâhiyesinin Alemdar Mahallesi sokaklarından; Divan Yolu ile Çatalçeşme Sokağı arasında uzanır (1934 Belediye Şehir Rehberi, Pafta 2/15). Bir araba geçecek genişlikde, kabataş döşeli ve bir kaç defa kırılan bir sokakdır. Divan ...

Tanınmış iş adamı; seyahat acentası ve nakliyeci; 1904 de İstanbulda doğdu, Mehmed Hâlid Bey adında bir zâtin oğludur; Ayasofya taş mektebinde, Menbai İrfanda, Robert Kollejde okudu (1918); bir ara Urfa Lisesinde fransızca muallimliği yapdı, benzin ve ...

Ermeni asıllı müsteşrik (doğu bilgini) ve diplamat, asıl ermeni soyadı Losunyandır; 1740 da İstanbulda doğdu, babası İzmirde İsveç konsolosluğu yapmışdır; tahsilini Avrupada yapdı, Türkoloji üzerinde çalışdı, 1795 de İsveçin İstanbul elçisi oldu, 1807 ...

1934 Belediye Şehir Rehberine göre Fatihin Şehremini Nâhiyesinin Arpaemini Mahallesi sokaklarından; Gurebâ Hastahânesi Caddesi ile Vatan Caddesi arasında uzanır iki dirsekli bir sokakdır. Gurebâ Hastahânesi Caddesi ile olan kavuşağı, adı geçen rehberde...

1934 Belediye Şehir Rehberine göre Beyoğlu Kazâsının Şişli Nâhiyesinin Şişli Mahallesi sokaklarından; Halâskâr Gazi Caddesi ile Etfal Hastahânesi Sokağının arka kısmı arasında uzanır; Saman Yolu Sokağı, Operatör Râif Bey sokağı ve Tayyareci Kemal sokağ...

1934 Belediye Şehir Rehberine göre Fatihin Şehremini Nâhiyesinin Uzunyusuf Mahallesi sokaklarından, Alyanak Sokağı ile Raif Paşa Sokağı arasında uzanır bir dirsekli bir sokakdır (1934 B. Ş. R. Pafta 10/69); yerine gidilip şu satırların yazıldığı sırada...

Şehrin anadolu yakasında Kartal Kazasının köylerindendir, Pendik’e üç kilometre kadar mesâfededir. Rivâyete göre ondördüncü asırda Kocaeli Yarımadasının türkler tarafından fethi sırasında kurulmuşdur, adının da ilk akıncıların buradaki bir çadırlı ordu...

Dört kâgir duvar üzerine kiremitli çatı ile örtülmüş eski bir yapı olub bânisi bilinmiyor, on yedinci asırda yapıldığı söyleniyor. Tâmirlerle asıl yapısının hayli değişdiği bellidir, bilhassa minâre garib bir şekil almışdır. Dörken kesik piramid bir ka...

Kanlıca ile Anadoluhisarı sınırında eski ve meşhur bir bağ, mesîre; yerini kesin olarak tesbit edemedik; 1934 Belediye Şehir Rehberinin alfabetik indeksinde Dolayı Bağları Yolu diye bir isim vardır ve bu yolun 25. numaralı paftada Anadolu hisarında old...

Hadikatül Cevâmi şu mâlûmâtı veriyor : “(Kanlıcada) Bahâî Körfezi kurbindedir, bânisi Muhaşşî Sinan Efendidir (B.: Sinan Efendi, Muhaşşî); hâlen harab bir mesciddir, bu mescidin mahallesi sâhilhanelerdir. Bu körfezde Mîrâbad isminde bir mesîre vardır k...

1963 senesi mart ayında İstanbula gelmiş ve Kervansarayda (B.: Kervansaray) temsiller vermiş farnsız Caroussel Karussel Revüsu artistlerinden “kız-erkek” bir delikanlı; Fransada ve Avrupanın diğer memleketlerinde benzerleri bulunan bu revünün hususiyet...

1934 Belediye Şehir Rehberine göre Boğaziçinin Anadolu yakasında Anadolukavağı Köyünün sokaklarından; Mollamehmed Sokağından kırlığa doğru uzanır, Âsaf bey Sokağı ile kavuşağı vardır (1934 B. Ş. R. Pafta 24/A.kavağı); yerine gidilip şu satırların yazıl...

1934 Belediye Şehir Rehberinin indeksinde bu yol Boğaziçinin Anadolu yakasında Anadoluhisarı köyünde gösterilmişdir, ayni rehberin 25 numaralı Anadoluhisarı paftasında bu isimde bir yol yokdur (B.: Dolayı Bağı).

1934 Belediye Şehir Rehberine göre Üsküdarda İnâdiye semti sokaklarından; Dönmedolab Sokağı üzerindedir (1934 Belediye Şehir Rehberi, Pafta 27/İnâdiye); yerine gidilip şu satırların yazıldığı sıradaki durumu tesbit edilemedi (ocak 1967).

Onyedinci asrın ilk yarıısnda yaşamış katolik Dominiken tarikatına mensub bir râhib; avrupalılar tarafından Sultan İbrahimin büyük oğlu bir osmanlı şehzâdesi zan edilmiş ve Girid Harbinin son yıllarında Venedikliler hesâbına bir mâcerâya sürüklenmişdir...

Tâze olarak yahud konservesi veya salçası yemeklere katılan ve tâzesinden salata yapılan mâlum nebat; hüviyeti, terkîbi, ve ziraati bu İstanbul Ansiklopedisinin konusu dışında kalır. Aşağıdaki satırları Türk Ansiklopedisinden alıyoruz : “Domatesin yurd...

İslâm îtikadınca mâlum pis hayvan; İstanbul civarında yabanîsı asırlar boyunca avlana gelmiş, ehlisi de gayri müslimler, bilhassa hırvat ve bulgarlar tarafından “Domuz damı” denilen hususî ağıllarda beslenmiş, domuz kasabları tarafından kesilmiş, yalnı...

Topkapusu dışında bir kahvehâne idi; hâlen mevcud değildir. Domino denilen mâlum oyunun aşırı düşkünleri, meraklılar İstanbulda dâimâ çok olmuşdur (B.: Domino); türkler arasında, domino oyun takımı evlere pek girmemiş, kahvehânelerde oynana gelmişdir; ...

Taksimetre ile çalışır otomobillerden bâzılarının taksimetrelerini açmayarak semtler arasında tesbit edilmiş ücretlerle ve dolmuş usûlü ile yolcu taşımaları, kesin olarak tesbit edemedik, tahmin ile kaydederiz İkinci Cihan Harbi başlarında başlamışdır....

Yukarı boğaz bölgesinin Rumeli yakası köylerinden; Kilyosun güney batısında, Kısırkaya Köyünün güneyinde ve Istıranca Dağlarının kuzey eteklerindedir; içinden aynı adı taşıyan bir dere geçer ki Kilyos ile Kısırkaya arasında bir noktada Karadenize dökül...

İstanbul kumarbazları ağzında bir deyim, “hîleli cıvalı zar” anlamında kullanılır, Ferid Develli oğlu “Türk Argosu” isimli eserinde şu misâli veriyor : “Doluyu fırlatınca sırtırayı (düşeşi) donduruverdim”.

İstanbul balıkcıları ağzında bir deyim, henüz yumurtalarını dökmemiş balıklar hakkında kullanılır; misâl : “Dolu balığın tadı yoldur”; “Kılıç balıkları ancak dolu iken zıpkınlanır, zıpkıncı da balıkcı değildir, klıçın neslini tüketen hayduddur”.