Tür
15617
10516
6147
1113
723
716
79
19
Ansiklopedi

DUMLUPINAR SOKAĞI
Kadıköyünün İskele civarı sokaklarından; Moda Caddesi ile Mühürdar Caddesi arasında uzanır. Güneşli bağçe Sokağı ile kavuşağı vardır; İskele tarafına doğru iner az menzilli bir yokuştur. Paket taşı döşelidir. İkişer, üçer, dörder katlı binaların hepsi ...
Ansiklopedi

DUMAN (Ahmed)
Yukarı Boğazın Anadolu yakasının namlı avcularından; Dereseki Köyündendir, 1898 de bu köyde doğmuş, 1966 da Beykoz Deri ve Kundura Fabrikası su yolları ustabaşılığından emekli olarak köydeki evinde inzivâya çekilmiş bulunuyordu, avcular arasında Derese...
Ansiklopedi

DUMAN
Halk ağzında argo olarak “kötü, fena” anlamında ve hemen dâimâ “hâl” kelimesi ile beraber kullanılır; misaller :
Baba haylaz oğluna hitab ederek :
— Ben öldükten sonra senin hâlin dumandır evlâdım!..
Bir baba genç oğlu hakkında ikaz yollu söylenir :
— ...
Ansiklopedi

DUMANSIZ SOKAK
1934 Belediye Şehir Rehberine göre Boğaziçinin Anadolu yakasında Beykozun sokaklarından, kasabanın gerisinde Şahinkaya Caddesinden kırlığa doğru uzanır (1934 B. Ş. R. Pafta 24); yerine gidilip son durumu tesbit edilemedi (ocak 1967).
Ansiklopedi

DUMAN
Bu Türkçe isim eski İstanbul ağzında “sis” karşılığı kullanılmışdır. Sis’in İstanbul ağzında ne zamandanberi yerleşdiğini tesbid edemedik; Tevfik Fikretin “Sis” manzûmesinin, bu ismin yayılmasında çok önemli tesiri olduğu muhakkakdır.
Ansiklopedi

DURSUN BÂLÎ
Geçen asır ortalarında yaşamış bedbaht bir delikanlı; hayat hikâyesini, dayım Ali Emîrî Efendinin bana bağışladığı kitablar arasında müellifi mechul isimsiz bir risâleden alıyorum :
“Dursun Bâli kânı irfan ve mehdi hûban medînei İstanbuldan zühur ve hü...
Ansiklopedi

DURSUN PAŞA KIZI
Geçen asır sonlarında yaşamış bir nâzenin kibar hanım, hayat hikâyesini dayım Ali Emîrî Efendinin bana bağışladığı kitablar arasında müellifi mechul isimsiz bir risâleden alıyorum :
“Altmışını aşmış mekkârei acûz Dursun Paşa Kızı dedikleri avret ile tâ...
Ansiklopedi

DURSUN CEVLÂNÎ (Âşık)
Çağdaş halk şâiri, aslı Sarıkamışlıdır, 1900 de orada doğmuş, şiirler yazmış ve 135 yaşında ölmüş bir askerin oğludur; 7-8 yaşında ilk okulu giderken Yusuf Dayı adında omuzunda sazı ile bir âşık görmüş, saza hayran olmuş, anasına yalvarmış ve bir saz a...
Ansiklopedi

DURSUN (Hasankaleli Âşık)
Geçen asır sonlarında yaşamış Üsküdarlı halk şâiri Âşık Râzinin evrâkı metrukesi arasında bir defterden öğrendiğimize göre 1304-1305 (M. 1886-1888) arasında İstanbula gelmiş ve pek genç yaşında Üsküdarda ölmüş bir halk şâiridir. Âşık Râzi şunları yazıy...
Ansiklopedi

DURSUN BEY
Asıl adı “Tûrismâ Bey” dir. Çağdaşları arasında Dursun Bey diye tanınmıştır; XV. yüzyılda yaşamış kalem sâhibi asker ve idâreci, mâliyeci; İstanbul muhasarası ve fethinde bulunmuş ve fetihden sonra Türk İstanbulun ilk tahriri (kütük sayımı ve tanzimini...
Ansiklopedi

DURSUN (Târık)
Gazeteci, muharrir, hikâyeci, münekkid, sinema rejisörü; 1931 de İzmirde doğdu, babasının adı Mehmed Hâlid, annesinin adı Ayşedir; Ankara Necatibey İlkokulunda (1934) okudu, bir hayat cilvesi eseri 1947-1949 arasında (16 - 18 yaşlarında) İzmir Belediye...
Ansiklopedi

DURMUŞ DEDE TEKKESİ
Boğaziçinde Rumeli Hisarında meşhur kalenin yanındaki Kayalar Mezarlığnın nihâyetinde (B. : Kayalar Mezarlığı) deniz kenarında bir tekke idi; tekkenin kurucusu Kanunî Sultan Süleyman zamanında Mısırdan İstanbula gelmiş olan Şeyh İbrahim Gülşenî halîfel...
Ansiklopedi

DURSUN FAKİH SOKAĞI
1934 Belediye Şehir Rehberine göre Boğaziçinin Rumeli yakasında Sarıyer’in sokaklarından; bu köyün şimal - doğu yarısında Ortaçeşme Caddesi ile Türbe Çeşme Sokağı arasında uzun bir yoldur; Atabey Sokağı ile dört yol ağzı yaparak kesişir; Kudretullah So...
Ansiklopedi

DURMUŞ DEDE SOKAĞI
1934 Belediye Şehir Rehberine göre Boğaziçinde Rumeli Hisarının sokaklarından, köyün kuzey bölgesindedir, Arpacı Çeşmesi Sokağı ile Rumeli Hisarı Mezarlık Sokağı arasında uzanır, Halim Paşa Sokağı ve Hisar Bayırı Sokağı ile kavuşakları vardır (1934 B.Ş...
Ansiklopedi

DURUKAL (Hüsnü Sâdık)
Türk P.T.T. İdâresinin en seçkin sîmâlarından, Milletler Arası Yataklı Vagonlar Şirketinin Türkiye mümessili; 1889 da İneboluda doğdu; Sâdık Efendi adında bir zâtin oğludur; annesinin adı Hatice Hanımdır; ilk tahsilini memleketinde yapmış, babasını küç...
Ansiklopedi

DURUSOY (Mustafa Orhan)
Çok değerli bibliyograf, tarih bilgini; bu satırların yazıldığı sırada İstanbul Belediyesi Kütûbhânesi ve Müzeleri müdürü; 1914 de İstanbulda Süleymâniye semtinde doğdu; maarif müfettişlerinden Mehmed Nuri Bey ile Memnûne Hanımın oğludur. Baba tarafınd...
Ansiklopedi

DURUÖZ (Hâfız Fahri)
Mevlidhan, neyzen; 1927 de Üsküdarda Namazgâh semtinde dünyaya geldi, Selimiye Camii başimamı Hâfız Mustafa Duruözün oğludur (B. : Duruöz, Hâfız Mustafa). Çamlıca 13. İlk Okulunda, Üsküdar 3. Orta Okulunda okudu ve 1950 de Haydarpaşa Lisesinden diploma...
Ansiklopedi

DUT AĞACI, DUT SATICILARI
İstanbulda dut, manav dükkânına pek ender olarak düşen bir meyvadır; mevsiminde ve ancak 1 - 1,5 ay kadar süren kısa bir zaman içinde, haziran ayı başından temmuzun ortalarına kadar seyyar satıcılar tarafından satılır; yakın zamana kadar dut satıcılar ...
Ansiklopedi

DURUÖZ (Hâfız Mustafa)
İlmiyeden mevlidhan; 1900 de Üsküdarda doğdu, Çamlıcada bir çiftlikte çalışır Arslan adında bir zâtin oğludur; okumaya heves etmiş, Altûnîzâde Rüşdiyesinden mezun olmuş. Bulgurlulu Hoca Sâlim Efendiden de hıfzını ikmal etmişdi. İslâmî ilimlerde feyz al...
Ansiklopedi

DURUSOY (Emin Âlî)
Asker hukukculardan hâkim, general; 1886 da İstanbulda doğdu; Ahmed Nureddin Bey adında bir zâtin oğludur; İstanbulda Medresei Edebiyede (1896) ve Vefâ İdâdisinde (1900) okudu, 1901 - 1905 arasında Şûrayı Devletde kâtib mülazimliği yapar iken hukuk tah...
Ansiklopedi

DURUKAL (Halûk)
Gazeteci; 1917 de İstanbulda doğdu; Yataklı Vagonlar Şirketi Türkiye mümessili Hüsnü Sâdık Durukalın oğludur, annesinin adı Kâmile Hanımdır; 44. İlk okulda (1933), Haydarpaşa Lisesi orta kısmında (1936), İstanbul Erkek Lisesinde (1940) okudu; İstanbul ...
Ansiklopedi

DUT AĞACI YAPRAĞI KURUSU İLÂNI (İstanbulun ahşab evlerindeki tahta kurularına karşı)
İstanbul basınında görülmüş garib ilânlardan biridir; Tasviri Efkâr Gazetesinin 5 cemâziyelevvel 1280 (18 ekim 1863) tarihli nüshasında çıkmışdır; o devrin büyük ahşab İstanbulun en büyük derdlerinden biri olan “Tahta kurusu” adındaki haşereye karşı ha...
Ansiklopedi

DUSSAP PAŞA (Paul de)
Geçen asrın ikinci yarısında Muzikai Hümâyunda çalışdığını ve gaalib ihtimal ile bir fransız olduğunu tahmin ettiğimiz bir sanatkâr. Ordu bandoları için getirilmiş bir bando şefi de olabilir; hayatı hakkında Edhem Üngör’ün “Türk Marşları” isimli eserin...
Ansiklopedi

DUVAR İLÂNI, AFİŞ
İstanbulda halka hitab ederek duvara ilk yapıştırılan kâğıd, 1808 de diktatör sadırazam Alemdar Mustafa Paşa aleyhinde el ile yazılmış ve Bâbıâlînin avlu duvarının sokak yüzüne yapıştırılmış bir yafta olmuşdur (B. : Alemdar Paşa Vak’ası, cild 2, sayfa ...
Ansiklopedi

DUVAR YAZILARI VE RESİMLERİ (Müstehcen ve Çirkin)
Umumî yerlerde, bu arada bilhassa cami ve mescid avlularında, okullarda kışlalarda, vapur ve tren gibi nakil vâsıtalarında bulunan umumî ayak yollarında ihtibas edilmiş cinsî arzû ve hırsların tepkisi altında dünyânın her tarafında müstehcen yazılar ya...